زیست شناسی همدان

منوی وبلاگ

جلسه گروه های آموزشی
به اطلاع همکاران محترم می رساند:اولین جلسه گروه در روز سه شنبه ۱۹/۸/۸۸ از ساعت ۸تا۱۲ در

محل مرکزپیش دانشگاهی ودبیرستان الزهرا(س)برگزار خواهد شد.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در یکشنبه هفدهم آبان 1388 ساعت 14:5 | لینک ثابت |

خانه زیست شناسی و فروش ویژه کتاب
به اطلاع میرساند:خانه زیست شناسی تا تاریخ۳۰ مهر اقدام به فروش ویژه انتشارات خود با تخفیف

ویژه۴۰ درصد نموده است.برای دیدن لیست کتاب ها روی لینک زیر کلیک کنید.

لیست کتا ب ها

نوشته شده توسط سعید سراوکی در یکشنبه بیست و ششم مهر 1388 ساعت 21:59 | لینک ثابت |

تاریخچه علم ژنتیک
تاریخچه علم ژنتیک از زمان مندل تا قرن بیست و یک به همراه تصویرـ فیلم و نظریات دانشمندان ژنتیک

کلیک کنید

نوشته شده توسط سعید سراوکی در سه شنبه بیست و یکم مهر 1388 ساعت 23:19 | لینک ثابت |

نوبل پزشکی و نوبل شیمی 2009
نوبل پزشکی ونوبل شیمی2009:دو جايزه از زيست شناسي

نوبل پزشکی: برای مطالعه بر روی کروموزم نوبل شيمي: براي کشف ساختار و عملکرد ريبوزم ها

همشهری آنلاین:نوبل پزشکی امسال به سه محقق آمریکایی رسید که به بر روی خواص کروموزم‌ها تحقیق می‌کردند

به گزارش بی‌بی‌سی، الیزابت بلک‌برن، کرول گریدر و جک سوستاک ازامریکاجایزه نوبل پزشکی امسال را با یکدیگر تقسیم می‌کنند.

تحقیقات این سه دانشمند بر روی کروموزم‌ها نشان می‌دهد که این کلید‌های ژنتیکی چطور کپی می‌شوند و دخالت آن‌ها در پیری، سرطان و سلولهای بنیادی چیست؟

به ادامه مطلب برويد

ادامه مطلب
نوشته شده توسط سعید سراوکی در چهارشنبه پانزدهم مهر 1388 ساعت 22:58 | لینک ثابت |

نمونه سوالات زیست شناسی پیش دانشگاهی فصل ۱
نمونه سوالات زیست شناسی پیش دانشگاهی فصل ۱:

۱-پرسش های مروری - ۲-پرسشهای مقایسه ای - ۳-گزینه مرتبط - ۴-پرسش های مفهومی۵-پرسش های جهارگزینه ای

1ـ در جدول زير ويژگي هائی راکه مي بينيد با علامت نشان دهيد كه هر كدام از اين ويژگي ها مربوط به كدام گروه جانداران مي باشد،پروكاريوت ها، يوكاريوت ها و يا هر دو ؟

رديف	ويژگي	پروكاريوت	يوكاريوت
1	سه نوع آنزيم RNA پلي مراز (در سيتوپلاسم) دارند.
2	راه انداز ژن را با استفاده از عوامل رونويسي شناسائي مي كنند.
3	DNA بيشتري دارند.
4	عمل رونويسي درهسته صورت مي گيرد.
5	بخش تنظيم كننده بيان همزمان ژنها راكنترل مي كند.
6	حذف رونوشت اينترون در سيتوپلاسم صورت مي گيرد.
7	RNA پلي مراز پروكاريوتي دارند.
8	هم mRNA هاي چند ژني وهم mRNA هاي تك ژني دارند.

۲ـ در جدول زير ويژگي ها سلولهاي يوكاريوتي را مي بينيد. با علامت* نشان دهيد كه هر كدام يك از ويژگي ها مربوط به كدام پديده ترجمه، رونويسي و همانند سازي مي باشد (ممكن است 2 يا سه مورد انتخاب شوند).

رديف	ويژگي	رونويسي	ترجمه	همانند سازي
1	درهسته انجام مي شود
2	اولين قدم براي ساختن پروتئين است.
3	مونومر مولكول ساخته شده نوكلئوتيد است.
4	پيوند فسفودي استرتشكيل مي شود.
5	tRNA لازم است.
6	نياز به ATP دارد.
7	پيوند هيدروژني تشكيل مي شود.

۳-گزینه ی مرتبط زیست پیش دانشگاهی فصل ۱ :

دراين پرسش عبارتهايي در دو ستون آورده شده است. هر يك از عبارتهاي ستون (الف) در ارتباط با يكي از عبارتهاي ستون (ب) است. عبارتهاي مرتبط به هم را در دو ستون مشخص كنيد.

الف) جايگاه اتصال آنزيم RNA پلي مراز براي شروع عمل رونويسي است.

ب) عامل تنظيم كننده است.

ج) بخشي از RNA كه در حين عمل پيرايش حذف مي شود.

د) بخشي از DNA كه موجب افزايش رونويسي مي شود.

هـ) بخشي از DNA كه غني از بازهاي C و G براي پايان رونويسي است.

و) يك پروتئين تنظيم كننده است.

ز) بخشي از RNA كه موجب پايان عمل ترجمه مي شود.

1ـ جايگاه پايان رونويسي

2ـ توالي افزاينده

3ـ راه انداز

4ـ رونوشت اينترون

5ـ آلولاكتوز

6ـ مهار كننده

7ـ كدون پايان

۴-پرسش های مفهومی زیست پیش دانشگاهی فصل ۱:

به ادامه مطلب بروید

ادامه مطلب
نوشته شده توسط سعید سراوکی در شنبه یازدهم مهر 1388 ساعت 22:43 | لینک ثابت |

مهر ومهر ماه
مهر ومهر ماه:

ناشنوا...

میز و کلاس و تخته و لب ها شکفته شد

نوشته شده توسط سعید سراوکی در پنجشنبه دوم مهر 1388 ساعت 0:0 | لینک ثابت |

خدا را ! خدا را!

امام علي (ع)

تصوير دستخط امام به خط كوفي

فرازهائي از وصاياي اميرالومنين:

آورده‌اند که وقتی امیرالمؤمنین ضربت خورد، برای امام حسن و امام حسین علیهماالسلام اینگونه وصیت فرمود:

شما را سفارش می‌کنم به ترسیدن از خدا، و این که دنیا را نخواهید هر چند دنیا در پی شما بیاید. دریغ مخورید بر چیزی، از آن که به دستتان نیاید. حق را بگویید، برای پاداش - آن جهان - کار کنید ، با ستمکار در پیکار باشید و ستمدیده را یاری کنید .

ادامه مطلب
نوشته شده توسط سعید سراوکی در چهارشنبه هجدهم شهریور 1388 ساعت 4:35 | لینک ثابت |

آنفلوانزاى خوکی ( Swine flu)
آنفلوانزاى خوکی ( Swine flu):

ویروس آنفلوانزاى نوع (H1N1)A

بیماری حاد ویروسی که باید بیشتر در باره آن بدانیم:

شناسائی و راه های پیشگیری ودرمان

به ادامه مطلب بروید.

ادامه مطلب
نوشته شده توسط سعید سراوکی در چهارشنبه بیست و هشتم مرداد 1388 ساعت 22:45 | لینک ثابت |

درمان ناباروری مردان با سلول های بنیادی

محقق ايراني مؤسسه سلولهاي بنيادين شمال شرق انگلستان بااستفاده از سلولهاي بنيادين موفق

به ارايه شيوه درماني جديدي بر پايه توليد اسپرم انساني از سلول بنيادي جنيني شده است که می تواندبر روي اختلالات ناباروري تأثيري بسزايي داشته باشد.

به گزارش مهر، محقق ايراني مؤسسه سلولهاي بنيادين شمال شرق انگلستان به همراه گروهي از محققان موفق شد با استفاده از سلولهاي بنيادين جنين انساني را به وجود آورد. در اين شيوه به صورت تئوري با ايجاد تغييراتي در ساختار اسپرم مي توان تخم را بارور کرده و جنين را به وجود آورد.
دکتر کريم نيرنيا محقق ايراني اين مؤسسه معتقد است طي 10 سال آينده با استفاده از اين شيوه مي توان به زوجهاي جواني که توانايي باروري ندارند کمک کرد تا کودکاني با خصوصيات ژنتيکي خود به وجود آورند.
اين اولين باري است که در جهان با استفاده از سلولهاي بنيادين مي توان سلولهاي بارورکننده انساني به وجود آورد. اين شيوه در حال حاضر دوره آزمايشي بر روي موشها را سپري مي کند.

ادامه مطلب
نوشته شده توسط سعید سراوکی در یکشنبه بیست و هشتم تیر 1388 ساعت 22:32 | لینک ثابت |

جینسینگ Ginseng

هزاران سال است که گیاهان برای کسب انرژی ، دور کردن ارواح خبیثه و تقویت ارگان های خاصی از بدن به کار رفته اند ، امروزه نیروبخش های رایج در شرق چون جینسینگ و دانگ گویی (Dang gui) از نیروبخش های غربی چون رزماری و مریم گلی رایج تر و محبوب تر هستند. گیاهان نیروبخش می توانند به روش های متفاوتی طبقه بندی شوند. به عنوان افزایش دهنده انرژی یا کی (Qi) تغذیه کننده خون یا مایعات بدنی ، تنظیم بین اخلاط در پزشکی ایورودایی و منبع انرژی تولید مثل و زاد و ولد می باشد.

ادامه مطلب
نوشته شده توسط سعید سراوکی در شنبه سی ام خرداد 1388 ساعت 21:30 | لینک ثابت |

دنیای قارچها
برای دیدن تصاویر واسلایدهای مختلف در باره قارچها وبیماری های قارچی با امکان دانلود(pdf)اطلاعات به روز روی لینک ها کلیک کنید:

opportunistic fungi

dematiaceous fungi

dimorphic fungi

dermatophytes - superficial mycotic agent

actinomycetes

direct microscopy

pneumocystis carini

http://www.mountsinai.on.ca/education/staff-professionals/microbiologyمنبع اصلی

نوشته شده توسط سعید سراوکی در شنبه نوزدهم اردیبهشت 1388 ساعت 23:38 | لینک ثابت |

سوالات کنکورتجربی 81تا 87 با پاسخنامه
برای دانلود سوالات وپاسخ آنها بصورت فایل pdf روی آنها کلیک کنید:

کلیک راست وانتخاب گزینه save target as

كنكور 87 :

دریافت سوالات كنكور 87 رشته تجربی با حجم 2.21 مگابایت

دریافت پاسخ تشریحی كنكور 87 رشته تجربی با حجم 883 كیلوبایت

كنكور 86 :

دریافت سوالات كنكور 86 رشته تجربی با حجم 3.10 مگابایت

دریافت پاسخ تشریحی كنكور 86 رشته تجربی با حجم 900 كیلوبایت

كنكور 85 :

دریافت سوالات كنكور 85 رشته تجربی با حجم 3.26 مگابایت

دریافت پاسخ تشریحی كنكور 85 رشته تجربی با حجم 818 كیلوبایت

كنكور 84:

دریافت سوالات كنكور 84 رشته تجربی با حجم 896 كیلوبایت

دریافت پاسخ تشریحی كنكور 84 رشته تجربی با حجم 841 كیلوبایت

كنكور 83 :

دریافت سوالات كنكور 83 رشته تجربی با حجم 739 كیلوبایت

دریافت پاسخ تشریحی كنكور 83 رشته تجربی با حجم 763 كیلوبایت

كنكور 82:

دریافت سوالات كنكور 82 رشته تجربی با حجم 722 كیلوبایت

دریافت پاسخ تشریحی كنكور 82 رشته تجربی با حجم 879 كیلوبایت

كنكور 81:

دریافت سوالات كنكور 81 رشته تجربی با حجم 928 كیلوبایت

دریافت پاسخ تشریحی كنكور 81 رشته تجربی با حجم 1.21 مگابایت

منبع:arak.schoolnet.ir (منبع اصلي) و farhangryn.mihanblog.com

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه بیست و هشتم فروردین 1388 ساعت 21:7 | لینک ثابت |

سال نو مبارک

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه سی ام اسفند 1387 ساعت 15:14 | لینک ثابت |

كشف گونه‌ جديدي از غشاي سلولي
در درياي سارگاسو، يعني منطقه‌اي در اقيانوس اطلس شمالي كه توسط جريانهاي اقيانوسي احاطه شده است، سطوح فسفات شديداً پائين است. دانشمندان شگفت زده شده‌اند كه چگونه پلانكتون دريايي در آنجا توانسته است زنده بماند و در چنين شرايط فقر غذايي رشد كند.

فيتوپلانكتون و سيانوباكتري (جلبگ آبي-سبز) مواد غذايي را توليد مي‌كنند و براي زنجيره‌ غذايي تمامي زيست بومها بنيادي مي‌باشند. تا زمان تحقيق وان موي، روشن نبود كه اين ارگانيسم ها چگونه در اقيانوسي چون بيابان رشد كرده‌اند.

اگر ارگانيسم هايي كه در آبهاي با فسفات كم زندگي مي كنند از فسفات به نحو مؤثرتري بهره برده باشند، مي‌توان انتظار داشت كه اضافه كردن فسفات به اقيانوس‌ِ كمْ‌فسفات موجب رشد خواهد بود. مطالعه‌اي در سال 2007 اين مسأله را تأييد نكرد.

وان موي و همكارانش به اين نتيجه رسيدند كه غشاهاي سيانوباكتري درياي سارگاسو به جاي فسفوليپيد فسفاتيديل گليسرول از سولفوكوئينووسيل دياسيل گليسرول (SQDG) استفاده مي كنند. وان موي و همكارانش در مجله‌ Nature با توضيح اينكه ليپيدهاي جايگزين چگونه مي‌توانند بجاي فسفو ليپيدها عمل كنند، نوشته‌اند كه "اين ليپيدها تا اندازه‌ي معيني از لحاظ بيوشيميايي ارزش یکسان دارند".

از سويي ديگر، غشاهاي فيتوپلانكتون در درياي ساراگاسو از بتائين به جاي فسفوليپيدها استفاده مي‌كنند. ليپيدهاي بتائين هرچند فسفات ندارند اما نيازمند نيتروژن هستند كه اين مي‌تواندعلت غلبه‌ جمعيت هاي سيانوباكتري بر فيتوپلانكتون در دريايي سارگاسو باشد. نيتروژن همچنين در مناطق اقيانوسي مورد مطالعه‌ وان موي، نادر است.

ليپيدهاي جايگزين

بر اساس اين مطالعه، وان موي و همكارانش كار خود را با سنجش توليد فسفوليپيد در مناطقي از درياي سارگاسو كه به رشد بسيار بالاي فيتوپلانكتون كمك مي‌كنند، آغاز نمودند. فسفات فقط يك ساعت در درياي سارگاسو دوام دارد كه اين ميزان در اقيانوس آرام شمالي يك هفته و در قسمت های جنوبي آن 240 روز است.

محققان سپس گونه‌هاي نماياننده‌ سيانوباكتري و فيتوپلانكتون را در آزمايشگاه رشد دادند. زماني كه اين گونه‌ها در شرايط عاري از فسفات رشد كردند، تمامي آنها به جاي فسفو ليپيدها از غشاهاي جايگزين استفاده نمودند. سيانوباكتري از SQDG استفاده نمود، در حاليكه فيتوپلانكتون از بتائين استفاده كرد. دانشمندان دريافتند كه ميزان بتائين نسبت به فسفوليپيدها در پلانكتون درياي سارگاسو تقريباً 5 برابر بالاتر از اقيانوس آرام جنوبي بود.

در درياي سارگاسو، ليپيدهاي جايگزين فقط بوسيله‌ فيتوپلانكتون و سيانوباكتري، كه توليدكنندگان مواد غذايي در پله‌هاي پائيني زنجيره‌ غذايي هستند، استفاده شدند. باكتريهاي دريايي كه در رده‌هاي بالاتر زنجيره‌ غذايي قرار مي‌گيرند و براي تغذيه به فيتوپلانكتون وسيانوباكتري وابسته اند، غشاهاي خود را با استفاده از فسفوليپيدها تشكيل مي‌دهند.

كشف ليپيدهاي جايگزين مي‌تواند پيشرفتي اساسي باشد كه چگونگي ادامه‌ حيات فيتوپلانكتون و سيانوباكتري در اقيانوس را نشان مي‌دهد.

وان موي گفت: "سيانوباكتري مي‌تواند غشاهايي بسازد كه لزوماً نيازمند هيچگونه ماده‌ مغذّي‌اي نيست، يعني به فسفر و نيتروژن و بطور كلي به هيچ مادّه‌ مغذّي‌اي نيازمند نيست".

منبع اصلی :شماره‌ 1 فوريه مجله‌ Nature

نوشته شده توسط سعید سراوکی در دوشنبه نوزدهم اسفند 1387 ساعت 22:26 | لینک ثابت |

آزمون زیست شناسی
به اطلاع همکاران محترم میرساند:آزمون مهارت های آزمایشگاهی در روزجمعه۱۶/۱۲/۸۷ازساعت

۹تا۱۱صبح درمحل دبیرستان علامه حلی برگزارخواهد شد.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در چهارشنبه چهاردهم اسفند 1387 ساعت 21:53 | لینک ثابت |

آزمایشگاه زیست شناسی
به اطلاع همکاران محترم میرساند:اولین جلسه آزمایشگاهُ مهارت های آزمایشگاهی زیست شناسیُ

درمحل دانشکده علوم پایه(دانشگاه بوعلی سینا)برگزارخواهد شد.

حضور همکاران الزامی است.

مکان:آزمایشگاه اکولوژی گیاهی

زمان:یکشنبه۴/۱۲/۸۷ساعت۱۵/۱۴

گروه دوم: روز دوشنبه۵/۱۲/۸۷درمکان وساعت فوق

نوشته شده توسط سعید سراوکی در شنبه سوم اسفند 1387 ساعت 16:7 | لینک ثابت |

دوره ضمن خدمت
به اطلاع همكاران محترم ميرساند:دوره ضمن خدمت (مهارت هاي آزمايشگاهي زيست شناسي)

ازتاريخ۱۸/ ۱۱/۸۷ درمحل دبيرستان الزهرا(س)برگزار خواهد شد.جهت ثبت نام به اداره آموزش وپرورش

ناحيه يك(خانم ولايي)مراجعه فرمائيد.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در شنبه دوازدهم بهمن 1387 ساعت 23:34 | لینک ثابت |

تنظيم كاريوتايپ

براي تنظيم كاريوتايپ واقعي انسان ودانلود فايل pdf آن بصورتonline وoffline وپاسخ به سئوالات

كليك كنيد

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه یازدهم بهمن 1387 ساعت 23:30 | لینک ثابت |

نتایج مسابقه علمی
نتیجه مسابقه علمی برگزارشده بین همکاران در اولین جلسه گروه آموزشی به شرح زیر اعلام میگردد:

پنج نفر از همکاران که بیشترین امتیاز(باامتیازمساوی ۳۶)راکسب کرده اند:

خانم ها:به ترتیب حروف الفبا

۱-شهناز باور

۲-اعظم حجازی نو

۳-مهشید حیدری

۴-آذر شریفی

۵-مینو محمودی

لازم به ذکر است که است همکاران نامبرده برای تعیین سه نفر اول در مرحله دوم مسابقه شرکت خواهند کرد.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در دوشنبه بیست و سوم دی 1387 ساعت 22:38 | لینک ثابت |

تصاويرگروه های مختلف موادآلی
برای دیدن نمونه تصاویر ودانلود فایل های مربوط به هر گروه ازمواد روی آن کلیک کنید:

1- آمينو اسيد ها(ِِِِِِِِِA-N)

2-آمينواسيدها(O-Z)

3-نوكلئوتيدها

4-ليپيدها

5-مولكول هاي فتوسنتزي

6-هيدراتهاي كربن

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه بیستم دی 1387 ساعت 23:46 | لینک ثابت |

موسیقی پروتئین ها
دانلود وشنیدن برگردان توالی آمینو اسیدها به موسیقی: روي ادامه مطلب كليك كنيد.

با همت گروه زیست شناسی آذربایجان شرقی

ادامه مطلب
نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه بیستم دی 1387 ساعت 23:29 | لینک ثابت |

تيامين، مانع از آسيب كليوي در بيماران ديابتي مي‌شود
پژوهشگران با دستيابي به نتايج اميدواركننده اعلام كردند: مصرف تيامين در بهبود آسيب‌هاي كليوي موثر است.

تحقيقات نشان مي‌دهد؛ ويتامين B1 يا همان تيامين مي‌تواند بيماري كليه را در مراحل ابتدايي در مبتلايان به ديابت نوع دوم متوقف كند.

در اين تحقيق گروهي از پژوهشگران دانشگاه وارويك بر روي تاثير ويتامين B1 آزمايشاتي انجام دادند.

گفتني است كه اين ويتامين به طور معمول در مواد غذايي از جمله گوشت قرمز، مخمر و غلات يافت مي‌شود.

اين آزمايشات روي 40 بيمار مبتلا به ديابت كه اهل پاكستان بودند، انجام گرفت.

نتايج بررسي‌ها نشان مي‌دهد كه با اين روش درماني وجود يك پروتئين اصلي در ادرار بيماران كه نشانه پيشرفت بيماري است، متوقف مي‌شود.

موسسه ديابت انگليس در گزارشي كه در مجله «ديابتولوژيا» منتشر شده تاكيد كرد كه نتايج حاصل از اين تحقيقات بسيار اميدواركننده است. اما هنوز براي نتيجه گيري قطعي بسيار زود است و آزمايشات و مطالعات بيشتري بايد انجام گيرد. يافته‌هاي اخير كه از سوي گروه پژوهشگران دانشگاه وارويك انجام گرفته نشان داده است كه بسياري از بيماران ديابتي دچار كمبود ويتامين هستند؛ به طوري كه بر اساس آمار منتشر شده بين 70 درصد تا 90 درصد از اين بيماران با فقر تيامين مواجهند.

به گزارش ایسنا، پژوهشگران خاطرنشان كردند كه اين روش ارزان و قابل دسترس مي‌تواند براي اكثر بيماران ديابتي مفيد باشد و به بهبود كيفيت زندگي آنها در طول مدت بيماري كمك كند.

در افراد ديابتي رگهاي خوني كوچك در بدن ممكن است آسيب ببينند. اما در اين مرحله از بيماري مصرف مكمل‌هاي ويتاميني توصيه نمي‌شود. در اثر آسيب ديدگي رگها كليه‌ها نيز ديگر قادر به عملكرد صحيح نخواهند بود و در نتيجه پروتئين‌هاي مهم خون در ادرار بيمار ديده مي‌شوند.

كارشناسان مي‌گويند؛ تيامين از سلولها در برابر تاثيرات مضر افزايش قند خون محافظت مي‌كند.

منبع: سلامت نیوز
نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه بیستم دی 1387 ساعت 15:49 | لینک ثابت |

ننگ جاهلیت

مردی از تبار عاشقان به پاخاست

تنها ماند...

خون بارید......

نوشته شده توسط سعید سراوکی در چهارشنبه هجدهم دی 1387 ساعت 0:30 | لینک ثابت |

انیمیشن تقسیم میوز
انیمیشن های میوز که منجربه ناهنجاری های کروموزومی میشوند.
نوشته شده توسط سعید سراوکی در شنبه هفتم دی 1387 ساعت 0:59 | لینک ثابت |

کروموزوم ها وکاریوتایپ والگوی بندینگ کروموزوم های انسانی
کروموزوم ها وکاریو تایپ:

در سلولی که تقسیم نشده است , کروموزومها بوسیله میکروسکوب نوری قابل روئیت نیستند , زیرا کروماتین در سراسر هسته پخش شده است. در طی متافاز تقسیم سلولی , کروماتین فشرده شده و به صورت کروموزوم قابل روئیت می شود. در این زمان , هر کرروموزوم دوبرابر شده است. یک کروموزوم از دو کروماتید خواهری (sister chromatid) که از قسمت سنترومر به هم متصلند تشکیل شده است.یک کروموزوم دو کروماتید خواهری می شود که از قسمت سانترومر به هم متصلند.

شکل: طرح شماتیکی از یک کروموزوم. a) در طی متافاز تقسیم سلولی یک کروموزوم به صورت دو کروماتید خواهری که از سانترومر به هم متصلند در می آید. b) نوارهای (bands) کروموزوم مشخص شده است. این شکل برای مثال کروموزوم 17 انسانی را نشان می دهد.

بندینگ کروموزوم (chromosome banding)

برای مشاهده ی کروموزومها می توان آنها را بوسیله رنگهای شیمیایی همچون گیمسا در زیر میکروسکوپ مشاهده نمود. کروموزوم به صورت ردیفی از نوارهای تیره و روشن مشخص است. اگر گیمسا استفاده شده باشد, نوار تیره G-band یا نوار G مثبت نامیده می شود, و نوار روشن نوار G منفی نامیده می شود. الگوهای بندینگ مشابهی نیز مشاهده شده است.که با استفاده از کویناکرین (Quinacrine) ایجاد می شوند.اما اگر کروموزومها را پیش از رنگ آمیزی گیمسا در معرض محلول آلکالین داغ قرار دهند نتایج بدست آمده برعکس خواهد بود. یعنی نوارهایی که تیره بودند روشن می شوند و نوارهای روشن تیره. به این منظور نوار G منفی (G-negative band ( R-band نیز نامیده می شود.

نوارهای کروموزوم به صورت زیر نامگذاری می شوند. هر کروموزوم از دو بازو تشکیل شده است که بوسیله سانترومر از هم جدا شده اند. بازوی بزرگ با q (queue) و بازوی کوچک p (petit) نمایش داده می شوند.

در در رزولوشن یا قدرت تفکیک پذیری پایین نوارهای اصلی معدودی قابل تشخیص می باشند که q1,q2,q3,p1,p2,p3 از آن جمله اند.که از سانترومر شمارش می شوند. در قدرت تفکیک بالاتر نوارهای فرعی (sub-band) از جمله q11,q12,q13 و غیره نیز قابل روئیت می شوند. نوارهای فرعیی که حتی با قدرت تفکیک بالاتر قابل دیدن هستند q11.1,q11.2,q11.3 و غیره هستند. در حالت عادی بازوی کوچک در بالای بازوی بزرگ دیده می شود. شکل زیر الگوی بندینگ کل کروموزومهای انسان را نشان می دهد.

کاریوتیپ نمایش کل کروموزومهای متافازی در یک سلول است که بترتیب اندازه مرتب شده است.

شکل کاریوتیپ سلول سوماتیک انسانی. یک سلول سوماتیک انسانی از دو ردیف کروموزوم هومولوگ تشکیل شده است که به دو نوع تقسیم می شوند: اتوزوم و کروموزومهای جنسی . اتوزومها به هفت گروه تقسیم می شوند: A تا G . در طی متافاز تقسیم سلولی , هر کروموزوم دوبرابر شده است. بنابراین این کاریوتیپ دارای 92 کروموزوم می شود.

سایت مرتبط:

?What can our chromosomes tell us

الگوی بندینگ کروموزوم های انسانی:

شکل الگوی بندینگ کروموزومهای انسانی. هر کروموزوم دارای یک DNA منفرد می باشد که اندازه آن در زیر هر کروموزوم نمایش داده شده .base pairs ـ 1Mb= 1 million

منبع:وبلاگ علوم سلولی مولکولیcmbio.blogfa.com

نوشته شده توسط سعید سراوکی در شنبه هفتم دی 1387 ساعت 0:53 | لینک ثابت |

انیمیشین های گیاهی

گلیکولیز

چرخه تری کربکسیلیک اسید(چرخه اسید سیتریک)

زنجیره انتقال الکترون

واکنش نوری در فتوسنتز

تثبیت کربن در فتوسنتز

منبع:http://www.science.smith.edu/departments/Biology

نوشته شده توسط سعید سراوکی در شنبه بیست و سوم آذر 1387 ساعت 22:30 | لینک ثابت |

بارم بندی کتابهای زیست شناسی

بارم بندی و ارزشیابی درس علوم زیستی و بهداشت پایه اول متوسطه

فصل ها	نوبت اول	نوبت دوم	شهریور
1	3	5/0	2
2	4	1	5/2
3	3	5/0	2
4	5/3	1	2
5	5/6	2	5/3
6	-	4	2
7	-	7	4
8	-	4	2
جمع	20	20	20

بارم بندی و ارزش یابی درس زیست شناسی وآزمایشگاه (1)

فصل	نوبت اول	نوبت دوم	شهریور
۱	5/4	1	2
۲	5/6	5/1	3
۳	5/4	1	5/2
۴	5/4	5/1	5/2
۵	-	2	5/1
۶	-	5/6	5/4
۷	-	5/2	5/1
۸	-	4	5/2
جمع	20	20	20

بارم بندی و ارزش یابی درس زیست شناسی وآزمایشگاه (2)

فصل	نوبت اول	نوبت دوم و شهریور
1	5/3	2
2	5/3	2
3	3	5/1
4	5/3	5/1
5	3	5/1
6	5/3	2
7	-	5/1
8	-	2
9	-	2
10	-	2
11	-	2
جمع	20	20

بارم بندی و ارزشیابی درس زیست شناسی (1)و (2) پیش دانشگاهی

زیست شناسی (1)	فصل	نیمسالی	جبرانی
	فصل 1	3	4
	فصل 2	5/2	5/3
	فصل 3	5/2	5/3
	فصل 4	3	4
	فصل 5	4	5
	جمع	15	20
زیست شناسی (2 )	فصل 6	5/2	5/3
	فصل 7	5/2	5/3
	فصل 8	3	4
	فصل 9	5/2	5/3
	فصل 10	5/2	5/3
	فصل 11	2	2
	جمع	15	20

منبع : دفتر تالیف و برنامه ریزی کتابهای درسی

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه بیست و دوم آذر 1387 ساعت 22:35 | لینک ثابت |

نمونه سوالات:سال اول_دوم_پیش دانشگاهی

سوالات تشریحی علوم زیستی

سوالات تشریحی زیست و آزمایشگاه ۱

سوالات زیست شناسی پیش دانشگاهی دی ۸۵

سوالات تستی پیش دانشگاهی

منبع: آزمون زیست شناسی

تهیه وتنظیم:مریم امینیان

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه پانزدهم آذر 1387 ساعت 15:22 | لینک ثابت |

سوالات زیست آزمایشگاه 2

تست به تفكيك فصول :

فصل اول (غیرفعال)

فصل ششم (غیرفعال)

فصل يازدهم (غیرفعال)

نمونه سوالات امتحان نهايي

تصاوير و انيميشن هاي مرتبط

منبع: زیست تست

تهیه وتنظیم:مریم امینیان

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه پانزدهم آذر 1387 ساعت 14:59 | لینک ثابت |

انیمیشن های کوتاه زیست شناسی

انیمیشن های کوتاه زیست شناسی

برای مشاهده ساختار سلولی و...

متابولیسم تقسیم سلولی و..

ژنتیک ملکولی و...

ساختار غشای سلولی و..............

کلیک کنید

http://www.stolaf.edu/people/giannini/biological%20anamations.html

تهیه وتنظیم:مریم امینیان

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه پانزدهم آذر 1387 ساعت 9:56 | لینک ثابت |

اندام های وستیجیال
۲۰ قسمت از بدن که بر اساس نظریه تکاملی داروین، باقی مانده از اعضا اجداد انسانهاست که در بدن انسان به صورت کوچک و بدون عملکرد باقی مانده است:

۱. ارگان ومرونازال VOMERONASAL ORGAN: یا ارگان جاکوبسون که حفره ای است در پل های بینی دو سمت با گیرنده های شیمیایی که در انسان عملکردی ندارند. در جانوران پست تر وظیفه درک ماده شیمیایی فرومون رو بر عهده دارند

۲. عضلات خارجی گوش: ۳ عضله هستند که در بخش خارجی گوش واقع شده اند و در سایر حیوانات نظیر خرگوشها و سگها، وظیفه حرکت مستقلانه گوش از سر را بر عهده دارند. اما انسانها هنوز دارای آن هستند و توسط این عضلات است که بعضی از افراد می‌توانند گوششان را تکان دهند

۳. دندان عقل: در انسانهای اولیه که مقادیر زیادی از گیاهان را جهت به دست آوردن انرژی مصرف می‌کردند یک جفت اضافه دندان آسیا در هر فک مفید به نظر می‌رسید اما در انسانهای امروزی که انواعی از غذاها را مصرف می‌کند، زیاد ضروری به نظر نمی‌آید

۴. دنده گردنی: حدود یک درصد از مردم یک جفت دنده اضافی در بالای دندهای خود (در بخش گردن) دارند که به نظر می‌رسد باقی‌مانده از اجداد خزنده ما باشد. این دنده می‌تواند در این افراد مشکلات عروقی یا عصبی ایجاد کند

۵. پلک سوم: در اکثر پرندگان و پستانداران یک لایه محافظ به عنوان پلک سوم بر روی چشمشان وجود دارد که وظیفه حفاظت از چشم و خروج شن ریزه و گرد و غبار را از چشم بر عهده دارد. باقی مانده این پلک در انسان به صورت یک چین نازک در گوشه داخلی چشم وجود دارد.

۶. تکمه یا نقطه داروین: اگر لبه خارجی لاله گوش خود را لمس کنید به یک برجستگی بر‌می‌خورید که به نام دکمه داروین مشهور است. در حیواناتی نظیر خرگوش این تکمه در انتهای گوشها قرار دارد و وظیفه فوکوس صداهای دور را روی گوش بر عهده دارد.

۷. عضله زیر ترقوه: عضله کوچکی که در زیر شانه قرار دارد و از دنده اول به ترقوه کشیده شده است و قبلا برای انسان مفید بود . البته بعضی از مردم این عضله را ندارند و بعضی نیز یک جفت از آن را دارند.

۸. عضله پالماریس (خیاطه): عضله بلند و نازکی که از زانو به کمر کشیده شده و ۸۹ درصد مردم دارای این عضله هستند. این عضله در جانوران پست تر در آویزان شدن و بالا رفتن از درخت بسیار مهم است. جراحان معمولا این عضله را در جراحی های ترمیمی عضلات برداشته و از آن استفاده می‌کنند.

۹. نوک پستا‌ن در مردان: مجاری شیری قبل از اینکه هورمون جنسی مردانه (تستوسترون) در جنین باعث ایجاد صفات مربوط به جنس مذکر بشود به وجود می‌آیند. مردان دارای بافت پستا‌نی هستند اما عملا استفاده‌ای از آنها نمی‌کنند.

۱۰. عضلات صاف کننده مو: در بسیاری از جانوران این عضلات که در قاعده موهای بدن واقع شده اند وظیفه سیخ کردن موهای جانور را در هنگام بروز خطر دارند تا جانور بتواند از آن به عنوان ترساندن مهاجم استفاده کند.

۱۱. زائده آپاندیس: یک لوله عضلانی باریک در روده بزرگ که در به نظر می‌رسد باقی مانده بخش از روده جانوران باشد که وظیفه هضم سلولز غذا (گیاهان) را بر عهده داشته باشد. اما در انسان بیشتر حاوی گلبول های سفید و غدد لنفاوی است.

۱۲. موهای بدن: ابروها در جلوگیری از ورود عرق به چشم ها و موها در آقایان در انتخاب جنس‌ی نقش دارند. اما به نظر می‌رسد اکثر موها در بدن نقش موثری را ایفا نمی‌کنند

۱۳. دنده سیزدهم: در شامپانزه ها و گوریل ها ۱۳ جفت دنده وجود دارد در حالی که در انسانها ۱۲ جفت. اما ۸ درصد از مردم دارای جفت دنده سیزدهم هستند که به نظر نمی‌رسد عملکردی را در آنها ایفا کند

۱۴.عضله کف پایی: به نظر می‌رسد در جانوران پست تر وظیفه چنگ شدن و قلاب شدن پاها به شاخه ها را بر عهده داشته است . اما در انسان به نظر می‌رسد فقط کمی کف پا را به پایین خم می‌کند. در ۹ درصد مردم این عضله وجود ندارد

۱۵. رحم مردانه: باقی مانده از ارگان تناسلی زنانه که از غده پروستات مرد آویزان است

۱۶. انگشت پنجم پا: در پریماتها و پستانداران پست تر انگشتان پا وظیفه چنگ زدن و آویزان شدن از شاخه ها را بر عهده داشته اند.. اما انسانها احتیاج به انگشتان بزرگ پا دارند تا بتواندد با آنها ایستاده راه رفته و تعادل خود را حفظ کنند. لذا به نظر می‌رسد انگشت پنجم یا کوچکترین انگشت پا نقش اصلی در این مورد ایفا نکند.

۱۷. وازدفران (لوله منی) زنان: ارگان تکامل نیافته مردانه که انتهای در کنار تخمدانها قرار دارد. فاقد عملکرد است

۱۸. عضله هرمی (پیرامیدال) : حدود ۲۰ درصد افراد این عضله مثلثی، کوچک و شبیه کیسه را که در استخوان شرمگاهی (پوبیس) است ندارند. به نظر می‌رسد این عضله باقی مانده‌ای از کیسه در جانوران کیسه دار باشد.

۱۹. استخوان دنبالچه (کوکسیس): مجموعه چند مهره به هم جوش خورده کوچک که درا نتهای ستون مهره ها واقع شده و در پستانداران دیگر وظیفه حفظ تعادل و ارتباط را بر عهده دارد. اما در انسان نقشی را بر عهده ندارد.

۲۰. سینوسهای اطراف بینی: به نظر می‌رسد در انسانها نخستین این سینوسها سرشار از مخاط بویایی بوده تا به این ترتیب حس بویایی آنها را تقویت کرده و آنها را از خطرات حفظ کند. اما نقش انها در انسان امروزی به شکل دهی به صورت، گرم کردن هوای ورودی به ریه ها و سبکتر شدن سر کمک می‌کند. التهاب این سینوسها باعث سینوزیت می‌شود.

برگرفته از:تارنگاردانشجویان گروه زیست شناسی دانشگاه فردوسی

توجه:باتوجه به نظریه ترکیبی انتخاب طبیعی وجود این اندام هادرنیای مشترک انسان هوشمند نیازبه تحقیق بیشتردارد.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در سه شنبه پنجم آذر 1387 ساعت 21:3 | لینک ثابت |

كروموزوم وساختار كروموزومي

کروموزوم در سلولهای یوکاریوتی از ترکیب کروماتین و پروتئینهای هیستونی و غیر هیستونی تشکیل شده است. و در سلولهای پروکاریوتی از ترکیب کروماتین و پروتئینهای غیر هیستونی ساخته شده است.

نگاه کلی:

واژه کروموزم به مفهوم جسم رنگی ، که در سال 1888 بوسیله والدیر بکار گرفته شد. هم اکنون این واژه برای نامیدن رشته‌های رنگ‌پذیر و قابل مشاهده با میکروسکوپ نوری بکار می‌رود که از همانندسازی و نیز بهم پیچیدگی و تابیدگی هر رشته کروماتین اینترفازی در سلولهای یوکاریوتی تا رسیدن به ضخامت 1000 تا 1400 نانومتر ایجاد می‌شود. در پروکاریوتها نیز ماده ژنتیکی اغلب به حالت یک کروموزوم متراکم می‌شود. در برخی باکتریها علاوه بر کروموزوم اصلی که اغلب ژنها را شامل می‌شود کروموزوم کوچک دیگری که بطور معمول آن را پلاسمید می‌نامند، قابل تشخیص است گر چه تعداد کمی از ژنها بر روی پلاسمید قرار دارند.

اما از آنجا که در بیشتر موارد ژنهای مقاومت به آنتی بیوتیکها بر روی آن جایگزین شده‌اند، از نظر پایداری و بقای نسل باکتری اهمیت زیادی دارد. کروماتین در ساختمان کروموزوم به شکل لوپ دیده می‌شود. لوپها توسط پروتئینهای اتصالی به DNAکه مناطق خاصی از DNA را تشخیص می‌دهند پابرجا می‌ماند. سپس مراحل پیچ خوردگی نهایتا نوارهایی را که در کروموزومهای متافازی دیده می‌شود ایجاد می‌کند. هر تیپ کروموزومی یک نوع نواربندی اختصاصی را در ارتباط با نوع رنگ آمیزی نشان می‌دهد. این رنگ آمیزیها منجر به مشخص شدن تعداد و خصوصیات کروموزومهای هر گونه از موجودات زنده می‌گردد. که این خصوصیات تعدادی و مورفولوژیک کروموزومها را کاریوتیپ می‌نامند.

مراحل تبدیل رشته کروماتین به کروموزوم:

برای تبدیل یک رشته کروماتینی 10 تا 30 نانومتری به یک کروموزوم ، علاوه بر لزوم همانندسازی رشته کروماتین سطوح سازمان یافتگی‌ای را در نظر می‌گیرند که ضمن آن با دخالت H₃ ، H₁ و پروتئین‌های غیر هیستونی پیچیدگیها و تابیدگیهای رشته کروماتین افزایش می‌یابد، طول آن کم ، ضخامت و تراکمش زیاد می‌شود و به کروموزوم تبدیل می‌گردد. این سطوح سازمان یافتگی و اغلب به صورت رسیدن از رشته 10 تا 30 نانومتری به رشته 90 تا 100 نانومتری تشکیل رشته 30 تا 400 نانومتری و در مراحل بعد با افزایش پیچیدگیها و تابیدگیها ، ایجاد رشته 700 نانومتری و بالاخره تشکیل کروموزوم دارای دو کروماتید و با ضخامت تا 1400 نانومتر در نظر می‌گیرند.

اولین مرحله پیچیدگی و تراکم رشته کروماتین برای تبدیل به کروموزوم با فسفریلاسیون شدید هیستونهای H₃ ، H₁ همراه است. پس از رها شدن DNA از اکتامر هیستونی ، با دخالت آنزیمهای مسئول همانندسازی ، پیوندهای هیدروژنی بین دو زنجیره گسسته می‌شود، هر زنجیره مکممل خود را می‌سازد و به تدریج با ادامه همانندسازی ، دو مولکول DNA بوجود می‌آید که در هر مولکول یک زنجیره قدیمی و زنجیره دیگر نوساخت است. بخشهای مختلف این دو مولکول DNA که نظیر همدیگر هستند به تدریج که همانندسازیشان پایان می‌پذیرد، با اکتامرهای هیستونی که نیمی از آنها اکتامرهای والدی و نیمی جدید هستند ترکیب می‌شوند.

بعد از تشکیل ساختمان نوکلئوزومی ، دو رشته کروماتین 10 نانومتری و سپس رشته‌های 30 نانومتری ایجاد می‌شوند. هر رشته کروماتین 30 نانومتر سطوح سازمان یافتگی را می‌گذارند، با مجموعه‌ای از پروتئینهای غیر هیستونی زمینه‌ای یا اسکلتی آمیخته می‌شود و به یک کروماتید تبدیل می‌شود. مجموعه دو کروماتید نظیر هم که از محل سانترومر بهم متصل‌اند کروموزومهای متافازی را ایجاد می‌کنند.
اجزای ساختمانی کروموزوم:

در متافاز که کروموزومها سازمان یافتگی بیشتری دارند، برای هر کروموزوم بخشهای زیر در نظر گرفته می‌شود.
کروماتید:

کروماتید بخشی از کروموزوم متافازی است که نیمی از سراسر طول کروموزوم را می‌سازد. دو کروماتید هر کروموزوم از ناحیه سانترومر بهم متصل‌اند. هر کروماتید از ابر پیچیدگیهای رشته کروماتین و آمیختگی آن با پروتئینهای غیر هیستونی اسکلتی یا زمینه‌ای بوجود آمده است. دو کروماتید هر کروموزوم متافازی را که در حکم تصویر آینه‌ای یکدیگر هستند، کروماتیدهای خواهر یا کروماتیدهای نظیر می‌نامند.

در پروفاز و گاهی در اینترفاز ، کروموزوم به صورت رشته‌های بسیار نازکی است که آنها را کرومونما می‌نامند این رشته‌ها مراحل مقدماتی تراکم کروماتید را نشان می‌دهند. کروماتید و کرومونما ، نامی برای مشخص کردن دو ساختمان یکسان اما با دو درجه سازمان یافتگی است. کرومومر نیز از تجمع ماده کروماتینی به صورت دانه‌های کروی ایجاد می‌شود.
سانترومر:

محل اتصال دو کروماتید خواهر هر کروموزوم متافازی را سانترومر نامند. سانترومر بخش نازکی از کروموزوم که جایگاه آنرا فرورفتگی اولیه نیز می‌نامند. ناحیه سانترومر ناحیه بسیار هتروکروماتینی است و بویژه در بخشهای کناری خود دارای ژنها یا ترتیب‌های نوکلوتیدی تکراری است. این بخشهای هتروکروماتین با رنگهای بازی شدت رنگ می‌گیرند. هر کروموزوم علاوه بر سانترومر اصلی ممکن است دارای سانترومر یا سانترومرهای فرعی در محل فشردگیهای ثانویه باشد. فشردگیهای ثانویه با داشتن پیچیدگیهای کمتر از فشردگی اولیه قابل تشخیص‌اند.
کینه توکور:

طرفین سانترمر هر کروموزوم را دو بخش پروتئینی پیاله مانند و متراکم به اسم کینه توکور می‌پوشاند. هر کینه توکور دارای سه بخش بیرونی و میانی و درونی است. در ساختمان هر بخش پروتئینهای رشته‌ای با تراکم متفاوتی قابل تشخیص هستند بخش بیرونی متراکم و بخش میانی کم تراکم است. بخش درونی بطور فشرده‌ای با سانترومر اتصال دارد. کینه توکورها از مراکز سازماندهی میکروتوبولها و رشته های دوک میتوزی هستند.
تلومر:

این اصطلاح برای بخشهای انتهایی کروماتید بکار گرفته می‌شود. تلومرها دارای ویژگیهای سلول شناسی خاصی هستند. در مگس سرکه ترتیب‌های DNAای تلومری که در انتهای همه کروموزومها وجود دارد جدا سازی و بررسی شده است. تلومرها انتهاهای مولکولهای طویل و خطی DNAای هستند که در هر کروماتید وجود دارد. از سوی دیگر وقتی کروموزومها بوسیله عواملی مثل پرتوهایX یا اثر آلکالوئیدها شکسته شوند، انتهاهای آزاد بدون تلومر آنها چسبنده می‌شود و با سایر کروموزومها ادغام می‌شود. علاوه بر نقشی که تلومرها در پایداری کروموزومها دارند، در برخی گونه‌ها به حالت مهیا و بعضی بین دو کروموزوم عمل کرده و نوک به نوک اتصال موقتی پیدا می‌کنند.
فرورفتگی ثانویه:

یکی دیگر از ویژگیهای ریخت شناسی کروموزومها هستند که از نظر موقعیت و فواصلشان بر حسب گونه‌ها جای ثابتی دارند. وجود آنها از نظر تشخیص کروموزومها بویژه در یک مجموعه کروموزومی مفید است فرورفتگیهای ثانویه به دلیل عدم ایجاد انحرافهای زاویه‌دار در قطعات کروموزومی از فرورفتگیهای اولیه شناخته می‌شوند.
سازمان دهندگان هستکی:

این نواحی فرورفتگیهای ثانویه‌ای هستند که دارای ژنهای رمزدار کننده RNAهای ریبوزومی جز rRNA5S می‌باشند و در تشکیل هستک دخالت دارند. پدیدار شدن فرورفتگی ثانویه به دلیل رونویسی بسیار فعال ژنهای rRNAای است که آنها را از فرورفتگی‌های اولیه مشخص می‌سازد. در انسان سازمان دهندگان هستکی در فرورفتگیهای ثانویه کروموزومهای 13 و 14 و 15 و 21 و22 قرار دارند که همه از کروموزمهای آکروسانتریک و دارای ماهواره هستند.
ماهواره:

جسم کوچکی کروی است که از بقیه کروموزوم بوسیله یک فرورفتگی ثانویه جدا می‌شود. ماهواره و فرورفتگی ثانویه از نظر شکل و بزرگی برای هر کروموزوم ویژه ، ثابت هستند. ماهواره‌های کروموزومی بخشهایی از کروموزوم از دیدگاه ریخت شناسی هستند و نبایستی آنها را با ماهواره‌های DNAای که دارای ترتیب‌های DNAای بسیار تکراری می‌باشند اشتباه کرد.
انواع کروموزمها از نظر تعداد سانترومر:

کروموزومها را از نظر تعداد سانترومرهایشان به کروموزمهای یک سانترومری ، دو سانترومری و چند سانترومری تقسیم می‌کنند وقتی تحت تاثیر عواملی مثل پرتوهای X کروموزمها خرد شوند و قطعاتشان ادغام شود، کروموزومهای به اصطلاح بدون سانترومر ایجاد می‌کنند. این کروموزومها هنگام تقسیم سلولی رفتار عادی مثل سایر کروموزومها را ندارند.
انواع کروموزوم از نظر محل سانترومر:

کروموزمهای تلوسانتریک: سانترومر در یکی از دو انتهای کروموزومها قرار گرفته است.
کروموزومهای آکروسانتریک: سانترومر آنها نزدیک به یکی از دو انتهای کروموزوم قرار گرفته در نتیجه یکی از بازوها نسبتا به دیگری بسیار کوچک است از قطعات کروموزومی از محل قرار گرفتن سانترومر از بازوهای کروموزومی می‌نامند.
کروموزمهای متاسانتریک: سانترومر آنها در وسط کروموزوم قرار گرفته و در نتیجه بازوهای کروموزم هم اندازه هستند اکثر کروموزمها دارای یک سانترومر هستند. برخی گونه‌ها سانترومرهای بخش شده‌ای دارند در رشته‌های دوکی به تمامی طول کروموزوم متصلند این کروموزومها را هولوسانتریک گویند.
منبع:دانشنامه رشد

نوشته شده توسط سعید سراوکی در دوشنبه چهارم آذر 1387 ساعت 19:43 | لینک ثابت |

جلسه گروههای آموزشی
به اطلاع همکاران محترم میرساند اولین جلسه گروه آموزشی درتاریخ۲۷ /۸/۸۷ازساعت۱۴الی۳۰/۱۷درمحل مجتمع آموزشی شهیدایت الله مدنی برگزارخواهدشد.

در ضمن مهلت تحویل فرم مشخصات وسایر مواردخواسته شده تا تاریخ فوق تمدیدشد.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در یکشنبه نوزدهم آبان 1387 ساعت 19:42 | لینک ثابت |

فراخوان مقاله
باآرزوی موفقیت برای همه همکاران محترم درسال تحصیلی جدید به اطلاع میرساند

گروه زیست شناسی ناحیه درصددتهیه اولین گاهنامه زیست شناسی درسال۸۷

میباشد همکاران محترم میتوانند مقالات خود را درزمینه های مختلف مانند:مطالب

علمی جدیدـروشهای تدریس ـترجمه ـطرح درس ومطالب مرتبط دیگررا تا آذرماه به

رابط گروه تحویل دهندـمواردتکمیلی درآینده به اطلاع خواهدرسید

نوشته شده توسط سعید سراوکی در پنجشنبه بیست و پنجم مهر 1387 ساعت 21:16 | لینک ثابت |

عروسک هایGenpet - گربه هایAllerca و تروربیولوژیک
ژن پت ها زندگي ميكنند و نفس ميكشند . ژن پت به معنی حیوان خانگی ژنتیکی است .
Bio-Genica يك شركت مهندسی بیولوژیکی است كه DND موجود را به منظور ساخت ژن پت ها تركيب و اصلاح ميكند .
ژن پت ها داراي خون ، استخوان و ماهيچه هستند . در صورت بريدن بدنشان خون جاري ميشود و همانند همه ي جانداران با بد رفتاري و صدمه ديدن ميميرند .
اجزاي الكترونيكي بسته بندي اين موجودات براي حفظ حيات آنها در داخل بسته بندي و تا قبل از بيرون آمدن از بسته است .
بعد از خارج شدن از بسته اين موجودات كاملا مستقل از اين اجزا هستند و نيازي به آنها ندارند .
بسته بندي ژن پت ها همانند بسته بندي اسباب بازي هاست .
اگرچه آنها طوري طراحي شده اند كه حتي ميتوان در قفسه بندي هاي خرده فروشي ها هم به فروش برسند اما مغازه هاي فروش حيوانات خانگي نيز جاي مناسبي براي فروش ژن پت ها نيست . زيرا آنها در بسته پلاستيكي قرار دارند .

جن پتس درون بسته فروش ( Genpets )

ژن پت ها چگونه ساخته ميشوند ؟

براي ساخت ژن پتها از روشي به نام "Zygote Micro Injection"
«زیگوت میكرواینجكشن» استفاده ميشد . از آن پس ژن پتها در آزمايشگاه پرورش و توليد مثل حيوانات اهلي به وجود آمدند .

اين روش به سرعت به روشي قابل قبول و مطلوب براي تركيب مولكول وراثتی DNA یا تزریق پروتئین های خاصی از گونه های مختلف موجودات تبدیل شده است .
از آن زمان تاكنون مولكول وراثتی انسان به خرگوش ها و شامپانزه ها و مولكول وراثتی عنكبوت به گوسفند تزریق شده و امروز موجوداتي با عنوان «ژن پت ها » به وجود آمده اند .
در سال 2003 به منظور ساخت جانوري دو يا چند رگه DNA انسان با خرگوش و چند حيوان ديگر تركيب شد .
در حالي كه شركت Bio-Gencia هنوز منتظر مجوز پخش جهاني ژن پت ها بود ، Allerca گربه هاي تغيير يافته ي ژنتيكي را به فروش رساند .

چگونه ژن پت ها در بسته زنده مي مانند ؟
مادامي كه ژن پت ها در قفسه هاي مغازه هاي خرده فروشي به منظور فروش قرار دارند ، در خوابي زمستاني به سر مي برند كه به وسيله ي پروتئيني در لوله ي منبع تغذيه ي بسته بندي كنترل ميشود .
اين ويژگي طبيعي بود كه در بسياري از حيوانات فصلي يافته شد كه باعث فرورفتن اين حيوانات در خوابي زمستاني و به طور طبيعي در سردترين شرايط آب و هوايي شمالي ميشد .
و همچنين اين ويژگي تضميني بود براي ژن پت ها ، ماداميكه در قفسه هاي مغازه ها بسر ميبرنند .

ژن پت ها چگونه در بسته ي خود نفس ميكشند ؟
در كنار بسته منافذي قرار دارند كه اجازه عبور هواي فيلتر شده را به داخل بسته ميدهند .

آيا ژن پت ها درد را احساس ميكنند ؟
بله ، هر چند ژن پت ها داراي عصب هاي محدود صوتي هستند اما به هنگام ناراحتي و درد قادر به سر و صدا و شلوغ كردن آن هم با صداي بلند نيستند .

هنگامي كه به تعطيلات ميرويم چه ميشوند؟
مي توان پروتئيني تامين كرد همانطور كه ژن پت ها را در قفسه هاي مغازه ها ساكت نگه ميداشت ، در هر زمان و در فاصله ي معيني از زندگي ژن پتها .

آيا ژن پت ها هيجان و احساسات دارند ؟
بله و اين دليلي است كه هر ژن پت يك كد رنگي مشخص دارد .
آنها در قالب هفت خصوصيت شخصي مختلف به بازار عرضه ميشوند . برای مثال كودكی كه بخواهد ژن پتی داشته باشد كه بسیار پر انرژی باشد باید ژن پت با كد قرمز رنگ را انتخاب كند.رنگ آبی مربوط به یک ژن پت آرام و متین است .

آيا ژن پت ها حرف هم ميزنند ؟
ژن پت ها داراي عصب هاي محدود صوتي براي آسودگي والدين هستند . اما در هر حال آنها قادرند كم و بيش آوا هايي را ايجاد كنند .

آيا آنها رشد ميكنند ؟
خير . آنها در بسته ي خود كاملا رشد يافته اند .

ژن پت ها چه مدت زنده مي مانند ؟
آنها در دو نوع به بازار عرضه ميشوند :
مدلي با 1 سال طول عمر و مدلي با 3 سال طول عمر .

آيا ژن پت ها به باطري نياز دارند ؟
خير ، ژن پت ها حيواناتي زنده هستند .
منبع نيروي به كار رفته تنها وسيله اي براي نشان دادن زندگي در داخل بسته است .

آيا ژن پت ها از داخل بسته بيرون مي آيند ؟
بله .
ميتوان آنها را بعد از خريد از داخل بسته در آورد .
فكر كنيد ژن پت ها عروسكهاي زنده اي هستند .
ژن پتها طوري طراحي شده اند كه پس از خارج كردن آنها از بسته بيشتر حركت ميكنند . مانند نوزاد تازه متولد شده ي انسان !

جن پتس در فروشگاه ( Genpets )

آيا ژن پت ها مو دارند ؟
خيلي كم . تنها مقدار جزئي در زير بغلشان .

آيا ژن پت ها گاز ميگيرند ؟
طراحی دندان‌های آنها به صورتی است که صاحب خود را گاز نگیرند ولی در بسته‌بندی‌های آنها وسیله‌ای قرار داده شده است که اگر حیوانات ژنتیکی خریداری شده دندان درد گرفتند بتوانید دندان خراب آنها را بکشید!

آيا چشمهايش را باز ميكند ؟
بله . به محض خروج يك ژن پت از بسته اش ، كم كم پس از گذشت جرياني تقريباً بيست دقيقه اي بيدار ميشود .

آيا ژن پت صاحبش را تشخيص ميدهد ؟
پس از بیدار شدن از خواب به مالکش می‌چسبد و برای باقی‌مانده چرخه زندگیش شخص مزبور را بازشناسی می‌کند .

ژن پت ها بر روي دو پا راه ميروند يا 4 پا ؟
ژن‌پت‌ها توانایی حرکت محدودی دارند و لذا بیشتر شبیه یک نوزاد تازه به دنیا آمده عمل می‌کنند تا یک بچه بالغ. لذا باید از یک ژن پت، بیشتر انتظار لولیدن و جنبیدن داشت تا خزیدن یا چهار دست و پا راه رفتن. نباید زیاد انتظار داشت که آن‌ها روی دو پا راه بروند و یا چهار دست و پا حرکت کنند.

چگونه و چه چيزي تغذيه ميكند ؟
شرکت بایو جنیکا غذای این حیوانات را در فروشگاه‌ها عرضه می‌کند تا حیواناتی که خریداری می‌کنید گرسنه نمانند البته فقط یکبار در هفته غذا می‌خورند و همچنين مثل تمام جانداران چند ساعت بعد و پس از هضم غذایشان، میزان اضافی آنرا از طریق مدفوع دفع می‌کنند.

آيا ژن پت ها قابليت تكثير دارند ؟
خير .تنها تفاوت عمده‌ای که این حیوانات ژنتیکی دارند این است که آنها قابلیت تولید مثل ندارند

آبا آینده‌ای که فکر می‌کردیم فاصله‌ی زیادی با ما دارد، فرارسیده است؟
Genpet، تولید شده توسط Bio.Genical حیوانات خانگی‌ای هستند که در بسته‌بندی‌های زیبایی به فروش می‌رسند.
این حیوانات اسباب‌بازی یا روبات نیستند، بلکه حیوانات زنده‌ای هستند که تنفس می‌کنند و می‌میرند.
شرکت سازنده ادعا می‌کند که این حیوانات با استفاده از فرآیند تزریق زیگوت و ترکیب DNA از گونه‌های مختلف ایجاد شده‌اند. این همان فرآیندی‌ست که در سال ۱997، برای ترکیب موش‌ و ستار‌ه‌ی دریایی شب‌تاب استفاده شد و منجر به ایجاد خرگوش‌ها، خوک‌ها، ماهی‌ها و میمون‌های شب‌تاب شد. ( لینک در نشنال‌جئوگرافیک و لینک در USNEWS ) برای اطلاعات بیشتر در مورد ترکیب ژن‌های انسانی و حیوانی می‌توانید باز هم به سایت نشنال جئوگرافیک مراجعه کنید.

این حیوانات خانگی با طول‌ عمر یک و سه سال در بسته‌بندی‌هایی شامل یک سیستم نشان‌دهنده‌ی وضع ضربان قلب و همچنین برچسب نشان‌دهنده‌ي تازگی حیوان عرضه شده‌اند.

نکته‌ی جالب در مورد این حیوانات داشتن شخصیت از پیش‌ تعیین شده است که به وسیله‌ی کد‌های رنگی روی بسته مشخص شده:
- شخصیت قرمز: ورزش‌کار و پرانرژی
- شخصیت نارنجی: ماجراجو، بی‌پروا و کنجکاو
- شخصیت سبز: کمک‌‌کننده، موزون و آرام
- شخصیت آبی: متین و خوش‌مشرب
- شخصیت ارغوانی: معنوی و رویایی.

قبل از باز شدن بسته، حیوان در حالتی شبیه خواب زمستانی به سر می‌برد و از طریق تجهیزات نصب شده در بسته تغذیه می‌شود تا سالم و تازه باقی بماند. مدتی طول می‌کشد تا بعد از باز شدن بسته حیوان از خواب بیدار ‌شود و معمولاً اولین کسی را که ببیند به عنوان مادر خود -یا چیزی شبیه به این- تلقی نموده و رابطه‌ی ویژه‌ای با آن شخص خواهد داشت.

شما با دیدن تصویر بالا چه حسی پیدا کردید؟ یک موجود معصوم و دوست داشتنی که به عنوان بازیچه، چند روزی زندگی می‌کند و بعد از بین می‌رود. به نظر می‌رسد مساله‌ی بهره‌کشی از دیگر موجودات همان مساله‌ی صدها سال قبل است، منتها با این تفاوت که تغییرات به وجود آمده در سطح آگاهی - و شاید به خاطر فعال‌تر شدن ناحیه‌ي اعصاب آیینه‌ای/انعکاسی- دوست داریم چیزی که از آن بهره‌کشی می‌کنیم -مثلاً به عنوان یک کارگر کارهای سخت و یا مضر- از سطح آگاهی و خودانگاری پایین‌تری نسبت به خودمان برخوردار باشد تا شاید این‌گونه، ترس ناشی از امکان قرار داشتن خودمان در چنان شرایطی از بین برود.

واکنش شما در مقابل تولید چنین محصولی هر چه باشد به احتمال زیاد با واکنش در مقابل تولید روباتی که در آن فقط از پیچ و مهره و موتور و باتری و سنسور -از نوع غیر بیولوژیکی- استفاده شده است؛ هرچند هم که روبات دارای شناخت و خود‌آگاهی باشد، متفاوت خواهد بود. به نظر می‌رسد دانستن این موضوع که این حیوان با استفاده از ترکیب DNA ایجاد شده و اشراف به داشتن ریشه‌ی مشترک، باعث ایجاد همدلی/همدردی در خواننده می‌شود و حس ترحم ناشی از نزدیک بودن خطر برانگیخته می‌گردد؛ در حقیقت خواننده دل‌اش به حال خودش می‌سوزد!

به هر حال مجسمه‌سازی که این محصول را تولید کرده، در ساخت آن از لاتکس، فوم، میکروکنترلر، مدارچاپی و موتور استفاده کرده و هر کدام از آن‌ها قیمتی بین 800 تا ۱200 دلار دارد. Genpet Series 01-2005
نظر خود آقای Adam Brandejs نیز جالب است ( از اینجا ببینید). با وجود اینکه چند سالی هست موجودات دست‌کاری شده در حال ساخته‌شدن هستند ( سایت شرکت GloFish را در مورد ماهی‌های شب‌تاب و همچنین سایت شرکت Allerca را در مورد گربه‌هایی با موهایی که حساسیت ایجاد نمی‌کنند، ببینید.)

کم‌کم امکان به وجود آمدن چنین چیزی‌هایی باورپذیر می‌شود و بالطبع قوانین و مقرراتی نیز در این مورد وضع می‌شود. شاید خبری که بی‌بی‌سی در مورد قوانین اخلاقی استفاده از روبات‌ها داشت بی‌ربط نباشد.

گربه هایAllerca:

گربه هايی که برای صاحبان خود و بويژه کودکان هيچ حساسيت و آلرژی توليد نمی کند در لس آنجلس آمريکا ساخته شده اند. هزينه ی خريد هر يک از اين گربه ها بين ۶ تا ۷ هزار دلار میباشد.

به گزارش Sunday Times کمپانی Allerca پس از دوسال تلاش در زمينه ی ساخت گربه های بی خطربادستکاری ژنتيکی آنها موفق به ساخت نخستين نمونه ها شده است.

اين گربه ها که ريزش موی زيادی هم ندارند کمترين آلرژی را در انسانهای حساس و بيمار ايجاد نخواهندکرد. قيمت پايه ی اين گربه ها ۴۹۵۰ دلار است که بسته به دور بودن مشتری بين ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰دلار هم بابت پست کردن آن دريافت خواهد شد.هم اکنون اين گربه ها برای آزمايش فروخته می شوند و گروه زيادی برای دريافت آنها نام نويسی کرده و در نوبت هستند.

تروربیولوژیک:

بعد از ۱۱ سپتامبر ؛ ترس آمريکا و دنيا از ترور ميکروبی زيادتر و زيادتر شد تا جايی که تحصيل کردن در رشته های بيوتکنولوژی برای دانشجويان کشورهای به قول خودشون شيطانی مانند لبنان ؛ کره شمالی و ايران ممنوع شد. هم اکنون با استفاده از خود اين علم می توانند با عوامل تخريبگر آن مبارزه کنند مثلا دانشمندان در حال ساختن دستگاه هايی هستند که بر اساس DNA و Antibody ها کار می کند و به صورت ژتون يا Chips ساخته می شوند و قبل از آنکه ميکروب مورد نظر پخش شود؛ اخطار می دهد . بعضی از اين دستگا هها قادر به شناسايی بوی ميکروبها هستند و يا بوی مواد اضافه کننده ای که از آنها يک سلاح ساخته اند.
به عنوان مثال در Gulf War ؛ ارتش آمريکا دارای دستگاهی بود به نام XM2 که از هوای اطراف نمونه برداری می کرد و به ماشينی متصل بود که می توانست تعداد ذرات ميکروبها را در حجم معينی از هوا اندازه بگيرد و اگر مقدار ذرات بيشتر از حد خاصی می شد؛ بوق می زد تا افراد محل را تخليه کنند.
جديدا ماشينهايی طراحی شده اند که اساس کارش اشعه UV است که به هنگام برخورد به مولکولهای خاصی در سلولهای زنده و فعال از خود نوری سبز رنگ (Fluorescent) می دهند و آنها را قابل مشاهده می کنند. اين ليزرها در سر راه خود به چنين مولکولهايی برخورد کرده و از خود نور منتشر می کنند ولی مسأله اين است که اين ليزرها قادر به تشخيص مواد خطرناک موجود در هوا با جانداران ميکروسکوپی موجود در فضا که بی ضرر هستند می باشند يا خير و جواب منفی است !
در حال حاضر دستگاه هايی ساخته شده اند که دقيقتر عمل می کنند و می توانند مواد بيماريزا (pathogens) را از ذرات بی خطر يا Benign microorganisms تشخيص می دهند بر اساس تفاوتهايی که در ساختار ژنتيکی اين مواد وجود دارد.
ميکروبها دارای DNA خاص خود می باشند و برای تحليل اين DNA ها بايد آنها را مجزاء کنيم بعضی از دستگا هها هستند که می توانند سلول را بشکنند و DNA را استخراج کنند .اين دستگاه ها GeneXpert Systems نام دارند ولی بعضی ديگر نياز به متخصص و کارشناس دارند تا اين DNA را اقتباس کند.
اولين ژتون ساخته شده بر اساس DNA در دانشگاه Northwestern آمريکا ساخته شد و بر اين اساس بود که دو زنجيره ای که مارپيچ DNA را می سازند؛ متمم و يا Complementary يکديگر می باشند .
وقتی نوع و ترتيب قرار گرفتن بازهای نيتروژندار موجود در يک زنجيره را بدانيم ؛ می توانيم بازهای موجود در زنجيره ديگر را به راحتی پيش بينی کنيم .
ژتون ساخته شده توسط دانشگاه Northwestern يک ژتون شيشه ای است که در آن يکی از زنجيره های DNA به صورت ساکن و غير قابل تحرک نگه داشته شده و اين زنجيره متمم زنجيره کوتاهی از DNA ميکروب مورد نظر که خطرناک تلقی می شود می باشد.
اين ژتون شيشه ای در ميان دو قطب مغناطيسی يا Electrodes قرار دارد و هنگامی که DNA ميکروب بيماريزا وارد سيستم می شود ؛ شروع به پيوند خوردن و به اصطلاح جفتگيری با يک سر زنجيره متمم خود می شود و برای اينکه اين هايبريد شدن دو زنجيره قابل مشاهده باشد؛ کارشناس فنی يک قطعه از DNA ای را که متمم سر ديگر زنجيره می باشد را به ذرات طلا متصل کرده و وارد سيستم می کند. هنگامی که اين قطعه شروع به جفتگيری با انتهای ديگر آن زنجيره می کند ؛ مدار الکتريکی به جريان در می آيد و زنگی را به صدا در می آورد.

منابع:BBC-Persianpet.com-Genetic.netfirm.comو وبلاگ های:جوان امروز-آرماتیل-زیست پویا

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه بیستم اردیبهشت 1387 ساعت 21:34 | لینک ثابت |

وبیماریها....
تب دره-لوئی بادی-هپاتیت E -هپاتیت دلتا-پاژه-سلیاک

روی ادامه مطلب کلیک کنید

ادامه مطلب
نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه بیست و سوم فروردین 1387 ساعت 19:3 | لینک ثابت |

گردش خون در دوران بارداری

نوشته شده توسط سعید سراوکی در پنجشنبه بیست و دوم فروردین 1387 ساعت 22:9 | لینک ثابت |

نتیجه مسابقات آزمایشگاهی

درمسابقات آزمایشگاهی که دراسفندماه برگزار گردیددانش آموزان زیربیشترین امتیاز راکسب کرده وبه

مسابقات استانی(مرحله دوم)راه پیداکردند:

به ترتیب امتیاز،خانمها:

نام ونام خانوادگی                  آموزشگاه                        امتیاز

۱-مریم امیری    نمونه الزهرا       ۸۵/۷۵

۲-ریحانه پورشهرستانی حضرت آمنه    ۸۴/۵

۳-زهرا معینی حضرت آمنه      ۷۷/۷۵

نوشته شده توسط سعید سراوکی در دوشنبه دوازدهم فروردین 1387 ساعت 20:31 | لینک ثابت |

گزارش کارگاه آموزشی2
آزمایشگاه میکروبشناسی

آزمایشگاه سلولی مولکولی

آزمایشگاه جانورشناسی

دومین جلسه کارگاه آموزشی دبیران زیست شناسی ناحیه یک در تاریخ دهم اسفند ماه تحت عنوان

آزمایشهای زیست شناسی درمحل گروه زیست شناسی دانشگاه ی بو علی سینا همدان زیرنظراعضا

هیئت علمی دانشگاه به شرح زیر برگزارگردید:

۱-آزمایشگاه میکروب شناسی:آموزش توسط خانم دکتر فریبامحسن زاده

۲-آزمایشگاه سلولی مولکولی:آموزش توسط آقای دکتر عبدالکریم چهرگانی

۳-آزمایشگاه جانورشناسی:آموزش توسط آقای نصیری کارشناس ارشد جانورشناسی

۴-معرفی وسخنرانی آقای ایمان چهرگانی دانش آموز مرکز علامه حلی همدان درمورد روشهای کشت

باکتریها وروشهای رنگ آمیزی گرم

و این همه میسر نمیشدمگر باکمک ومساعدت بی دریغ آقای دکتر چهرگانی وخانم دکتر محسن زاده که

این جلسه پر بار رافراهم نمودند وکمک کارشناسان محترم گروه زیست شناسی دانشکده علوم که به

این وسیله از همه این بزرگواران قدردانی میشود.

همکاران محترم جهت تهیه سی دی فیلم آزمایشهای انجام شده میتوانندبه پژوهشگاه ناحیه مراجعه نمایند.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه دهم اسفند 1386 ساعت 13:57 | لینک ثابت |

آموزش در کلاس بدون گچ وتخته
یک سایت بسیارمفید درباره سلول. کلاس درس زنده با تمام امکانات لازم برای یک کلاس درس فعال وپویا باانیمیشن های زیبا- پازل-ترجمه آنلاین-دانلودمطالب درسی-انجام آزمون و....

کلیک کنید

نوشته شده توسط سعید سراوکی در یکشنبه بیست و هشتم بهمن 1386 ساعت 23:15 | لینک ثابت |

انیمیشن چرخه سلولی وانیمیشین های دیگر سلولی و...
کلیک کنید: چرخه سلولی میتوز

نوشته شده توسط سعید سراوکی در یکشنبه بیست و هشتم بهمن 1386 ساعت 23:10 | لینک ثابت |

نشانگرهایDNA

معرفی انواع نشانگرها : DNA يتاریخچه، متدولوژی، کاربردها

تاريخچه RFLP ‌
RFLP‌‌‌‌ اولين‌ بار در سال‌ 1974 به‌ عنوان‌ يك‌ ماركر ژنتيكي‌ توسطGrodzicker ‌ و همكاران براي‌ تعيين‌ جهش‌ در ويروس‌ به‌ كار گرفته‌ شد. استفاده‌ ازRFLPبه‌ عنوان‌ ماركر بيماري‌ ژنتيكي‌اولين‌ بار توسطKon ‌و Dozy (1974) براي‌ آناليز بيماري‌ كم‌ خوني‌ داسي‌ شكل‌ به‌ كار گرفته‌ شد.Botstein و همكاران‌ 1980تئوري‌ پايه‌ اين‌ روش‌ را براي‌ نقشه‌يابي‌ ژنهاي‌ مرتبط‌ با بيماري‌ درانسان‌ مطرح‌ كردند. Southern روش‌ انتقال‌ الگويDNA ‌ و پروب‌ (كاوشگر) از ژل‌ به‌غشاء نيتروسلولزي‌ درRFLPرا ابداع‌ كرد.
Backman‌‌‌‌ (1986) براي‌ اولين‌ بار استفاده‌ از اين‌ نشانگر را مطرح‌ نمود. كاربردهاي‌ مهم همچون‌ نقشه‌يابي‌ و دستكاري‌ مكانهاي‌ ژنهاي‌ كنترل‌ كننده‌ صفات‌ كمي‌ با استفاده‌ ازRFLPدر سال‌1983 توسطBackman‌ وSoller بيان‌ گرديد. با گسترش‌ كاربرد اين‌ نشانگر قدرتمند چند ژن‌ يا ژنوم‌آناليز شدند تعدادي‌ از گونه‌هاي‌ دام‌ چون‌ گاو، گوسفند، بز، اسب، خوك‌ و جوجه‌ نيز با استفاده‌ از اين‌نشانگر آناليز شدند .

كليات‌ تكنيك‌:
‌‌‌‌مشخص‌ شده‌ است‌ كه‌ ژنوم‌ موجودات‌ به‌ طور طبيعي‌ داراي‌ تفاوتهائي‌ در رديف‌ بازهاي‌ خطي مي‌باشند اين‌ تغييرات‌ طبيعي‌ كه‌ سبب‌ گوناگوني‌ در افراد يك‌ جمعيت‌ مي‌شود چند شكلي‌ ژنتيكي‌نام‌ دارد. اگر اين‌ چند شكلي‌ در رديف‌ بازهايDNA ‌ در جايگاه‌ شناسائي‌ آنزيم‌ محدودكننده‌ ايجادشده‌ باشند به‌ راحتي‌ قابل‌ رديابي‌ استRFLP . وجود الگوهاي‌ غيريكسان‌ است‌ كه‌ بر اثر هضم‌آنزيمي‌ يك‌ ناحيهِ خاص‌ ازDNA بوسيلهِ آنزيمهاي‌ محدود كننده‌ مشخص‌ مي‌شود. اين‌ الگوهاي‌غيريكسان‌ به‌ علت‌ تفاوتDNA ‌ بسته‌ به‌ حضور يا عدم‌ حضور جايگاه‌ آنزيمهاي‌ محدود كننده‌بوجود مي‌آيد اين‌ الگوها را به‌ دو شكل‌ مي‌توان‌ مشخص‌ كرد .
- هضم‌ آنزيمي‌ و سپس‌ الكتروفوز و استفاده‌ از لكه‌گذاري‌ ساترن
PCR فطعه‌ مورد نظر و هضم‌ آنزيميRFLP‌‌‌‌ مستقيما روي‌ تظاهر ژن‌ از طريق‌ تغيير در شكل‌گيريmRNA ‌و ميزان‌ و تعداد نسخه‌برداري‌ تاثير مي‌گذارد.

آنزيمهاي‌ محدودگر:
‌‌‌‌آنزيمهاي‌ برشي‌ دسته‌اي‌ از آنزيمهاي‌ آندو نوكلئاز به‌ شمار مي‌روند كه‌ يك‌ رديف‌ اختصاصي از بازها را در درون‌ مولكولDNA ‌ دو رشته‌اي‌ شناسائي‌ مي‌كنند .
‌‌‌‌در سال‌ 1970 سويه‌هاي‌ معيني‌ از باكتري‌ كه‌ قادرندDNA خارجي‌ را كه‌ وارد سلول‌ آن شده‌ تجزيه‌ كنند، كشف‌ گرديد. چون‌ با اين‌ آنزيمها، سويه‌هاي‌ ويژه‌اي‌ از باكتري‌ قادر بودند كه‌ آلوده‌كنندگي‌ فاژ يا ويروس‌ را كاهش‌ دهند و در واقع‌ زمان‌ ميزباني‌ باكتري‌ را محدود كنند به‌ اسم‌ آنزيم‌محدودگر ناميده‌ مي‌شذتد. به‌ دليل‌ اهميت‌ اين‌ پديده‌ و نقش‌ كليدي‌ آن‌ در پيشرفت‌ ملكولي‌ كاشفين‌اين‌ آنزيمهاي‌ محدودگر سه‌ نفر به‌ اسم‌ آلبر(Albet) )، اسميتSmith)) ‌)، ناتنز (Nathan)بودند كه‌ موفق‌ به‌ دريافت‌ جايزهِ نوبل‌ شدند ‌‌‌‌در بيشتر مواقع‌ توالي‌ شناخته‌ شده‌ اين‌ آنزيمها يك‌ پاليندروم‌ است‌ كه‌ معمولاإ شامل‌ چهار شش‌ جفت‌ باز داراي‌ تقارن‌ دو طرفي‌ است، يعني‌ از چپ‌ و راست‌ به‌ يك‌ صورت‌ خوانده‌ مي‌شود.
‌‌‌‌زماني‌ كه‌ يك‌ آنزيم‌ برشي‌ بهDNA ‌ اضافه‌ مي‌شودDNA از بسياري‌ از مكانها كه‌ از آنها قبلاعنوان‌ سايت‌ برشي‌ ياد شد، شكاف‌ برمي‌دارد و در اصط‌لاح‌ هضم‌ مي‌شود. حاصل‌ فرآيند هضم،تعدادي‌ قطعه‌ است، در ذيل‌ چند مثال‌ از آنزيمهاي‌ برشي‌ آورده‌ شده‌ است:
‌‌‌‌در روشRFLP ‌ ابتدا نمونه‌اي‌ ازDNAرا با يكنوع‌ آنزيم‌ برشي، هضم‌ مي‌كنند كه‌ در نتيجه تعداد زيادي‌ قطعه‌ با طول‌ متفاوت‌ بدست‌ مي‌آيد، سپس‌ اين‌ قطعات‌ با استفاده‌ از ژل‌ آگارز ازهمديگر جدا مي‌شوند شناسائي‌ وتشخيص‌ يك‌ قطعه‌خاص‌ با استفاده‌ از كاوشگرها امكانپذير است‌كه‌ اين‌ عمل‌ با استفاده‌ از تكنيك‌ ديگري‌ تحت‌ عنوان‌ لكه‌گذاري‌ ساترن صورت‌ مي‌گيرد.

پروب‌ يا كاوشگر:
‌‌‌‌قطعهِ خاصي‌ ازDNAرا كه‌ متعلق‌ به‌ توالي‌ از يك‌ ژن‌ خاص‌ ياcDNA مي‌باشد، بوسيله آنزيمهاي‌ برشي‌ خاص‌ هضم‌ و قطعات‌ حاصل‌ در حاملهايي‌ پلاسميد كه‌ توسط‌ همان‌ آنزيم‌محدودگر برش‌ داده‌ شده‌اند جاگذاري‌ مي‌شود. اين‌ پلاسميدها جهت‌ تكثير و نگهداري‌ به‌ باكتريهاي‌آزمايشگاهي‌ كه‌ اغلب‌ اشريشا كلي‌ هستند منتقل‌ مي‌شوند. كلونهاي‌ ياد شده‌ توسط‌ راديو ايزوتوپها يامواد شيميايي‌ چون‌ بيوتين‌ نشاندار مي‌شود. در صورت‌ وجود همگني‌ رديف‌ بازي‌ مشابه‌ بين‌ پروب‌وDNA هضم‌ شده‌ اتصال‌ بين‌ اين‌ دو برقرار خواهد گرديد.

لكه‌گذاريSouthern‌‌ ‌:
‌‌‌‌براي‌ انجام‌ عمل‌ هيبرايداسيون‌ لازم‌ است‌ كه‌ علاوه‌ بر قطعه‌ كاوشگر، قطعاتDNA ‌هضم شده‌ نيز تك‌ رشته‌اي‌ شوند لذا ابتداDNA روي‌ ژل‌ آگارز كه‌ حاوي‌ قطعات‌ هضم‌ شده‌ است‌ درمحلولهاي‌ قليائي‌ مثل‌ اوره‌ يا فرمالدئيد يا هيدروكسيدسديم‌ تك‌رشته‌ مي‌نمايند. سپس‌ صفحه‌اي‌ ازغشاء نيترو سلولزي‌ را روي‌ قسمت‌ فوقاني‌ ژل‌ قرار داده‌ و روي‌ آن‌ غشاء مقداري‌ كاغذ جاذبه‌ الرطوبه‌مي‌گذارند محلول‌ بافر تانك‌ الكتروفوزر بوسيله‌ فشار اسمزي‌ كاغذ فوقاني‌ بالا كشيده‌ مي‌شود و حين‌عبور از ژل‌ به‌ غشاء نيترو سلولزي‌ كه‌ داراي‌ بار مثبت‌ است‌ منتقل‌ مي‌گردد. با تسهيل‌ عمل‌هيبريداسيون‌ بين‌ كاوشكر و قطعاتDNA ‌ هضم‌ شده‌ در معرض‌ پروب‌ نشاندار راديواكتيو در نقاطي‌كه‌ همولوژي‌ وجود دارد هيبريد مي‌گردد. قطعاتي‌ كه‌ هيبريداسيون‌ در آنها صورت‌ نگرفته‌ است‌ ازمحيط‌ شسته‌ مي‌شوند و سپس‌ از غشاي‌ نيترو سلولزي‌ در مجاورت‌ فيلم‌ عكاسي‌ اتوراديوگرافي‌بعمل‌ مي‌آيد پس‌ از ظهور و ثبوت‌ فيلم‌ قطعات‌ ويژه‌اي‌ ازDNA كه‌ با پروب‌ هيبريد هستند به‌صورت‌ يك‌ باند مرئي‌ ديده‌ مي‌شود شكل‌ زير مراحل‌ انجام‌ لكه‌گذاريSouthern ‌ را نشان‌ مي‌دهد.مزايايRFLP ‌ عبارت‌ است‌ از موارد زير مي‌باشد:
- تحت‌ تاءثير محيط‌ نيست‌ و صددرصد ژنتيكي‌ است‌
- همبارز است‌
- تكرار پذيري‌ آن‌ بالاست‌

PCR-RFLP(PBR)
‌‌‌‌در روش‌ دومRFLP ‌، ابتدا قطعه‌ حاوي‌ جايگاه‌ چند شكلي‌ را با واكنش‌ زنجيرهِ پلي‌مراز واستفاده‌ از دو پرايمر مخصوص‌ كه‌ به‌ همين‌ منظور طراحي‌ شده‌ تكثير مي‌نمايند و پس‌ از هضم‌آنزيمي، الكتروفوز مي‌كنند. درPBR جهشهائي‌ از نوع‌ نقطه‌اي‌ و حذف‌ و اضافه‌ كه‌ باعث‌ تغيير درسطح‌ قطعه‌ آنزيمي‌ مي‌گردند قابل‌ تشخيص‌ است‌ .

‌‌فرق‌ لكه‌گذاري‌ ساترن وPBR :
‌‌‌‌در RFLPساترن تنوعDNA‌در داخل‌ يك‌ منطقهKb ‌30 محصور توسط‌ پروب‌ تعيين مي‌گردد در حاليكه‌ درPBR تنوع‌ در داخل‌ منطقه‌اي‌ كه‌ از دو طرف‌ به‌ پرايمر ختم‌ شده‌ تعيين‌مي‌شود اين‌ ناحيه‌ معمولاKb2-0.5است. علاوه‌ بر اين‌ درPBRمزايائي‌ چون‌ سادگي، سرعت‌زياد، عدم‌ نياز به‌ مواد راديواكتيو و تكرارپذيري‌ بالا مطرح‌ مي‌باشد
‌‌‌‌ميزان‌ پلي‌مورفيسم‌ و تعداد آللها درPBR كمترازRFLPساترن مي‌باشد عباسي‌ (1376)نشانگرPBRبراي‌ تشخيص‌ پلي‌مورفيسم‌ در ژن‌ هورمون‌ رشد گاوهاي‌ هلشتاين‌ استفاده‌كرد Aggrey‌‌‌‌و همكاران‌ 1999 از ماركرPBR براي‌ تشخيص‌ پلي‌ مورفيسم‌ در ناحيهِ مجاور ژن‌ گيرنده‌ هورمون‌ رشد در گاوهاي‌ هلشتاين‌ كانادا استفاده‌ نمودند و الگوهاي‌ باندي‌ مختلفي‌ را درروي‌ ژل‌ مشخص‌ نمودند

PCR-SSCP
‌‌‌‌اين‌ روش‌ در سال‌ 9891 ابداع‌ شد. زماني‌ كهDNA‌دو رشته‌اي‌ در روي‌ ژل‌ الكتروفوز حركت داده‌ مي‌شود. حركتDNA ‌ به‌ اندازه‌ قطعه‌ بستگي‌ دارد بطوريكه‌ مولكولهاي‌ كوچك‌ از منافذ ژل‌ به‌آساني‌ عبور مي‌كنند. در الكتروفوزSSCPابتدا از يك‌ مادهِ دناتوره‌ كننده‌ (واسرشت‌ كننده) مانند اوره‌براي‌ تبديلDNA ‌ دو رشته‌اي‌ به‌ تك‌ رشته‌اي‌ استفاده‌ مي‌شود.
‌‌‌‌در هنگام‌ راندنDNA ‌ تك‌ رشته‌ در ژل، اثر متقابل‌ داخل‌ مولكولي‌ روي‌ مي‌دهد. به‌ عبارت ديگرDNA رشته‌ قادر است‌ در بخشهائي‌ با خود باند تشكيل‌ دهد بنابراين‌ حركت‌ مولكولها دراين‌ حالت‌ بيشتر به‌ ساختار مولكوليDNA‌ تك‌ رشته‌ نيز وابسته‌ است‌ (ساختمان‌ سوم)
‌‌‌‌ساختمان‌ سوم‌ در قطعه‌ تك‌ رشته‌ وابسته‌ به‌ توالي‌ كل‌ قطعه‌ است‌ اگر جهش‌ در تواليA ‌ رخ‌ دهد ساختار قطعه‌ تغيير مي‌يابد. اگر پلي‌ مورفيسم‌ در قسمت‌ آغازين‌ محصولPCR ‌ باشدشناسائي‌ آن‌ باSSCP بسيار راحت‌تر است.

PCR-DGGE
DGGE‌‌‌‌ يكي‌ از روشهاي‌ مناسب‌ براي‌ آشكار سازي‌ جهشها است. اين‌ روش‌ بررسي فرآورده‌هاي‌ زنجيره‌ پلي‌مراز صورت‌ مي‌گيرد. در صورتيكه‌ قطعات‌ رشتهDNA ‌در يك‌ نوكلئوتيد باهم‌ متفاوت‌ باشند، الگوي‌ واسرشت‌ شده‌ متفاوتي‌ را نشان‌ مي‌دهند. در اين‌ روش‌ دو نمونهDNA ‌ دردو ستون‌ جداگانه‌ از يك‌ ژل‌ پلي‌اكريلاميد كه‌ داراي‌ نسبتي‌ از غلظت‌ ماده‌ واسرشت‌ كننده‌ (معمولافرماميد) است، مورد الكتروفورز قرار مي‌گيرد. وقتي‌ مولكولها به‌ سطح‌ بحراني‌ دناتوره‌ مي‌رسند، دورشتهDNA ‌ شروع‌ به‌ جدا شدن‌ مي‌كنند در اين‌ حالت‌ كاهش‌ معني‌داري‌ در حركت‌ قطعات‌ ايجادمي‌شود. اين‌ نقطه‌ به‌ عنوان‌ نقطه‌ ذوب‌ عمل‌ مي‌كند و باعث‌ تاءخير در حركت‌ مولكولDNA ‌ جهش‌يافته‌ نسبت‌ به‌ فرم‌ وحشي‌ مي‌گردد
DGGE‌‌‌‌ به‌ مواد راديواكتيو و مواد شيميائي‌ سمي‌ احتياج‌ ندارد ولي‌ ابزار پيشرفته‌مي‌خواهد درصد تعيين‌ موتاسيون‌ در اين‌ روش‌ خيلي‌ نزديك‌ به‌ 100% است. نوع‌ مشابه‌اي‌ از اين‌روشTGGEمي‌باشد كه‌ در آن‌ از حرارت‌ بجاي‌ غلظت‌ مواد شيميائي‌ در ژل‌ استفاده‌ مي‌شود. شكلهاي‌ پيوست‌ چگونگي‌ انجام‌ تكنيكDGGE ‌ را نشان‌ مي‌دهد.‌‌‌‌بهترين‌ طول‌ قطعات‌ برايDGGE ‌بينbp ‌150-1500مي‌باشد. براي‌ واسرشت‌ شدن‌ كامل قطعات‌ حاصل‌ از زنجيرهِ پلي‌مراز از يك‌ ناحيه‌ حاوي‌ بالاترين‌ دماي‌ ذوب‌ مصنوعي‌ به‌ نام‌GC-clamp استفاده‌ مي‌شود نمونه‌اي‌ از استفاده‌ از ماركرDGGEراي‌ يافتن‌ پلي‌ مورفيسم‌ دراگزون‌ ده‌ گيرندهِ هورمون‌ رشد توسط‌ جيGe و همكاران‌ (1999) انجام‌ شده‌ است‌

PCR-ARMS
‌‌‌‌روشARMS ‌ روش‌ سريعي‌ براي‌ تعيين‌ جهشهاي‌ نقطه‌اي‌ و حذف‌ و اضافه‌ها است. اين‌ روش‌ اولين‌ بار توسطNewton ‌ و)Groham 1994 (براي‌ آناليز بازهاي‌ متفاوت‌ دروالدين‌ حاوي‌ كمبود آنتي‌ترپيسين‌ و همچنين‌ براي‌ تشخيص‌ والدين‌ ناقل‌ بيماري‌ سيستيك‌فيبروزيس‌ و بتاتالاسمي‌ بكار گرفته‌ شد.
‌‌‌‌اين‌ تكنيك‌ براساس‌ طراحي‌ پرايمرهاي‌ اختصاصي‌ آللها درPCRمي‌باشد. براي‌ تشخيص يك‌ جهش‌ ويژه، دو پرايمر كنترل‌ در نزديكي‌ محل‌ موتاسيون‌ براي‌ اطمينان‌ از عمل‌ صحيحPCR ‌ طراحي‌ مي‌شود. براي‌ تكثير منطقهِ حاوي‌ جهش‌ نيز يك‌ پرايمر مشترك‌ براي‌ الل‌ موتانت‌ و وحشي‌طراحي‌مي‌گردد. دو پرايمر باقي‌ مانده‌ همان‌ پرايمرهايARMS‌ مي‌باشد كه‌ باز َ3 آنها به‌ترتيب‌ مكمل‌ توالي‌ الل‌ موتانت‌ و الل‌ وحشي‌ هستند. چنانچه‌ پرايمرARMSداراي‌ َ3 مكملDNA ‌الگو بود، همراه‌ با پرايمر مشترك‌ قطعه‌ ما بين‌ دو پرايمر تكثير مي‌گردد و ما در روي‌ ژل‌ دو باند رامشاهده‌ مي‌نمائيم.
‌‌‌‌اگر پرايمرARMSداراي‌ َ3 مكملDNA ‌ الگو نبود، فقط‌ يك‌ باند در روي‌ ژل‌ كه‌ حاصل‌ تكثيرمنطقه‌ بين‌ دو پرايمر كنترل‌ مي‌باشد، مشاهده‌ مي‌گردد. زيرا انتهاي‌ َ3 ناجور جفت‌ شدگي‌ دارد وباعث‌ جلوگيري‌ از عمل‌ پلي‌ مراز به‌ جهت‌ دور شدن‌ َ3 آغازگر ازDNA مي‌شود آقائي‌(1376) اولين‌ بار در ايران‌ از اين‌ نشانگر براي‌ شناسائي‌ جهشهاي‌ ژن‌ كاپاكازئين‌ در گاوهاي‌ بومي‌ايران‌ استفاده‌ نمودند

AFLP
Zabeau‌‌‌‌ و همكاران-‌ 1993روش‌ جديدي‌ را تحت‌ عنوان‌ تكثير قطعات‌ برش‌ يافتهِ انتخاب ابداع‌ كردند كه‌ حاصل‌ آنAFLP ‌است. اين‌ روش‌ تركيبي‌ ازPCR وRFLPمي‌باشد. درسال‌1995،Vosو همكاران‌ از اين‌ روش‌ براي‌ انگشت‌ نگاري‌ ژنومهائي‌ كه‌ از لحاظ‌ چند شكلي‌ در طول‌قطعات‌ حاصل‌ از هضم، بسيار بهم‌ نزديك‌ بودند استفاده‌ نمودند.

مزايايAFLP ‌:
نياز به‌ پروب‌ ندارد
دماي‌ اتصال‌ پرايمر به‌ الگو بسيار بالاست‌
معمولا غالب‌ است‌ و زماني‌ همبارز است‌ كه‌ سايت‌ برشي‌ پلي‌ مورفيك‌ كاملا داخل‌ قطعه‌باشد .

ريزماهواره‌ها:
‌‌‌‌واژه‌ ريزماهوار در سال‌ 1985 بوسيلهJeffery ‌ مطرح‌ گرديد و مفهوم‌ آن‌ تواليهاي‌ كوتاه‌ تكرارشونده‌ در ژنوم‌ موجودات‌ مي‌باشد. ريزماهواره‌ها توزيع‌ وسيعي‌ را در اكثر گونه‌هاي‌ مهره‌داران‌ به‌خود اختصاص‌ داده‌اند معمولترين‌ تكرارها در ژنوم‌ پستانداران، تكرارهاي‌ دو نوكلئوتيدي‌CA)n و(CT)n وdG - dT)n ) مي‌باشد.
‌‌‌‌تعداد باز موجود در هر رديف‌ تكرار شونده‌ ممكن‌ است‌ دو، سه، چهار يا حتي‌ بيشتر با براي‌ طراحي‌ پرايمر از خود اين‌ نوكلئوتيدهاي‌ تكراري‌ استفاده‌ مي‌شود.
‌‌‌‌كاربرد ميكروساتليتها به‌ عنوان‌ آغازگر اولين‌ بار توسط‌ ليكفدت‌ و همكاران‌ بحث‌ شده‌ است چون‌ ميكروساتليت‌ها چند شكلي‌ بالائي‌ دارند مي‌توانند به‌ آساني‌ درPCRرديابي‌ شوند. ‌‌‌‌نقشه‌يابي‌ ژن‌ با اين‌ ماركر در گونه‌هائي‌ مانند گاو كه‌ بيش‌ از 400ميكروساتليت‌ شناخته‌ شدهدارد، سريعتر صورت‌ خواهد گرفت‌ ‌‌در حالي‌ كه‌ هر دو الل‌ يك‌ مكان‌ ژني‌ را مي‌توان‌ باRFLPمورد تجزيه‌ قرار داد، در ميكروساتليت‌بندرت‌ مي‌توان‌ تعيين‌ كرد يك‌ قطعه‌ خاص‌ در حالت‌ هموزيگوت‌ يا هتروزيگوت‌ بوجود آمده‌ است.
از ميكروساتليت‌ براي‌ كشف‌ اشتباهات‌ موجود در ثبت‌ والدين‌ براي‌ نتاج‌ در مراكز اصلاح‌ نژاداستفاده‌ مي‌شود و در پيش‌بيني‌ ارزشها اصلاحي‌ بكار گرفته‌ مي‌شود. بعضي‌ از مشكلات‌ استفاده‌ ازماهواركها به‌ شرح‌ زير است.
‌‌‌‌عمليات‌ شناسائي‌ ريز ماهواره‌ها، تعيين‌ توالي‌ بازي‌ آنها و طراحي‌ و ساخت‌ آغازگرها
تهيه‌ نقشه‌ ژنتيكي‌ بسيار پيچيده‌ بوده‌ و مستلزم‌ صرف‌ وقت‌ و هزينه‌ فوق‌العاده‌ است.
‌‌‌‌به‌ علت‌ پلي‌مورفيسم‌ زيادتر از حد ريز ماهواره‌ها كاربرد آنها فقط‌ در رده‌بندي‌هاي‌ درون گونه‌اي‌ پيشنهاد مي‌گردد Lucy و همكاران‌ (1998) از اين‌ ماركر براي‌ بررسي‌ پلي‌مورفيسم‌ در ناحيه‌ پيش‌بر(پروموتور) ژن‌ گيرندهِ هورمون‌ رشد استفاده‌ نمودند.

STS وALP :
‌‌‌‌وجود اختلاف‌ در اندازهِ قطعات‌ حاصل‌ ازPCR كه‌ در آن‌ دو پرايمر هدفمند از توالي‌ ژن بكار رفته‌ است‌ راALP گويند. اين‌ اختلاف‌ بيانگر وقوع‌ پديده‌ حذف‌ يا اضافه‌ شدن‌ اين‌ نشانگراست‌ كه‌ اولين‌ بار بوسيله Olson ‌(1989) مطرح‌ گرديد.‌‌‌‌براي‌ مشاهده‌ پلي‌ مورفيسم‌ از نوع‌ حذف‌ و اضافه‌ در ALP لازم‌ است‌ كه‌ حداقل‌ 10 جفت‌ بازدر اين‌ نوع‌ جهش‌ شركت‌ داشته‌ باشند.

نشانگرRAPD :
‌‌‌‌در سال‌ 1990 دو گروه‌ تحقيقاتي‌ همزمان‌ روشي‌ را براي‌ سنجش‌ ميزان‌ چند شكلي ابداع‌ كردند يك‌ گروه‌ در شركت‌ دوپونت كه‌ روش‌ خود راRAPD ناميدند و گروه‌ ديگر در موِسسه‌تحقيقات‌ زيست‌ شناسي‌ كاليفرنيا كه‌ روش‌ خود را واكنش‌ زنجيرهِ پلي‌ مراز با پرايمر تصادفي‌Arbitrarily Primed PCR ناميدند.‌‌‌‌در اين‌ روش‌ يك‌ آغازگر چند نوكلئوتيدي‌ كوتاه‌ كه‌ بطور تصادفي‌ از تواليهاي‌ بازيA ‌ انتخاب‌ شده‌ است‌ در مجاور ساير مواد لازم‌ براي‌ تكثير درPCR قرار مي‌گيرد. در اين‌ تكنيك‌ چندشكلي‌هايDNA ‌ يا از اختلافات‌ موجود در تواليDNA ‌ در مكانهاي‌ اتصال‌ آغازگر يا از طريق‌دگرگونيهائي‌ كه‌ در اثر اضافه‌ شدن‌ و حذف‌ و انورسيون‌ در نواحي‌ تكثير شده‌ روي‌ داده‌ است‌مشاهده‌ مي‌گردد.‌‌‌‌‌‌اگر مكانهاي‌ اتصال‌ آغازگر روي‌ دو رشته‌ الگو، در فاصلهِ مناسبي‌ قرار گرفته‌ باشند،DNA پليمراز قادر به‌ طي‌ كردن‌ فاصله‌ دو پرايمر اتصالي‌ خواهد بود. در اين‌ روش‌ بطور كلي‌ ازآغازگرهائي‌ با طول‌ 9-10نوكلئوتيد با حداقل‌ محتواي‌ 50 GC%استفاده‌ مي‌شود.
‌‌‌‌ماركرRAPDيك‌ ماركر غالب‌ است‌ و در آن‌ ژنوتيپ‌ افراد هتروزيگوت‌ رانمي‌توان‌ تشخيص داد. اين‌ مسئله‌ باعث‌ كم‌ ارزش‌ شدن‌ آن‌ درF2شده‌ است‌ ‌‌‌‌كاربردRAPDدرگونه‌هاي‌ پستاندار محدوداست‌ وكمتر درمطالعات‌ حيواني‌ استفاده‌ مي‌شودعلاوه‌بر غالبيت، دماي‌ اتصال‌ پايين‌ به‌ علت‌ كوتاهي‌ پرايمرها احتمال‌ وقوع‌ اتصالات‌ اشتباهي‌ را بالامي‌برد. ميرحسيني‌ و همكاران‌ (1374) از ماركرRAPDبراي‌ تعيين‌ چند شكلي‌ در لاين‌هاي‌ كرم‌ابريشم‌ ايران‌ استفاده‌نمود
‌‌‌‌آزادي‌ (1378) با استفاده‌ از اين‌ ماركر فاصله‌ ژنتيكي‌ پنج‌ نژاد گوسفند ايراني‌ را بررسي كرد (3). ولي‌الهي‌ و همكاران‌ (1379) ازماركرRAPD اولين‌ بار براي‌ مطالعه‌ گونه‌اي‌ برخي‌ باربوس‌ماهيان‌ ايران‌ استفاده‌ نمودند.

DAF
‌‌‌‌در سال‌ 1991 اين‌ تكنيك‌ توسطCaetano-Anolles ‌ پيشنهاد شده‌ است. اين‌ نشانگر از نظراصول‌ مشابه‌ با روشRAPD ‌ مي‌باشد و تفاوتهاي‌ آن‌ با روشRAPD ‌ در طول‌ آغازگر، سيكل‌حرارت‌ مورد استفاده‌ درPCR ، نوع‌ ژل‌ و رنگ‌ آميزي‌ مي‌باشد.

SCAR
Michelmore‌‌‌‌ و همكاران‌ (1993) نوع‌ جديدي‌ از نشانگرهاي‌ مولكولي‌ را كه‌ از روش RAPD مشتق‌ شده‌ بود و مشكلات‌ مربوط‌ به‌ آنها را نداشت‌ ابداع‌ نمودند.‌‌‌‌در اين‌ روش‌ قطعات‌ حاصل‌ ازRAPDرا كلون‌ و تعيين‌ توالي‌ مي‌كنند و در مرحله‌ بعد آغاز24وكلئوتيدي‌ را كه‌ مكمل‌ انتهاي‌ قطعهِ توالي‌ يابي‌ شده‌ مي‌باشد را طراحي‌ مي‌نمايند. وقتي‌ اين‌آغازگر باDNA الگوي‌ اصلي‌ درPCRبه‌ كار رود يك‌ مقرر ژني‌ كه‌ اصط‌لاحاإ اسكار(SCAR)ناميده‌مي‌شود تكثير مي‌شود

منبع : كتاب مهندسي ژنتيك، ترجمه دكتر منصور مشرقي و پرهام جبارزاده

نوشته شده توسط سعید سراوکی در یکشنبه بیست و هشتم بهمن 1386 ساعت 22:52 | لینک ثابت |

چشمهای رنگی در عکس

تا حالا براي‌اتان اتفاق افتاده كه از عكس‌هاي خانوادگي خود ناراضي باشيد، به اين علت كه چشمانتان در عكس قرمز رنگ شده است؟ اين در خيلي از عكس‌هاي غيرحرفه‌اي اتفاق مي‌افتد.

رنگ قرمز چشم در عكس‌ها در واقع بازتاب تابش نور فلاش بر مويرگ‌هاي خوني شبكيه‌ي چشم است. افرادي كه رنگ چشم تيره دارند به‌علت داشتن رنگ‌دانه‌هاي بيش‌تر و تيره‌تر، اين اثر را تا حدودي خنثي مي‌كنند. اما گويا افراد چشم روشن؛ از عكس‌هاي خود چندان راضي نيستند.

اما بشنويد از سگ‌ها و گربه‌ها كه بازتاب رنگ چشم آن‌ها در عكس‌هاي غيرحرفه‌اي آبي است.سگ‌ها گربه‌ها و خيلي از مهره‌داران ديگر در چشم خود لايه‌ي ديگري دارند به‌نام تپيتوم (Tapetum) كه در زير شبكيه قرار گرفته است.
هنگامي كه بازتاب نور اشيا از شبكيه عبور مي‌كند، به تپيتوم برخورد مي‌كند و دوباره به شبكيه تابيده مي‌شود. اين سبب مي‌شود كه تحريك شبكيه دو بار صورت گيرد.

اين خاصيت به چشم كمك مي‌كند كه در شب ديد خوبي داشته باشد. لايه‌ي تپيتوم در جانوران مختلف رنگ‌هاي مختلفي دارد. در بيش‌تر سگ‌ها و گربه‌ها اين لايه به‌رنگ آبي است. انعكاس آبي و يا سبز رنگ چشم اين حيوانات در عكس‌‌ها در واقع بازتاب رنگ تپيتوم آن‌ها است.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در سه شنبه بیست و سوم بهمن 1386 ساعت 22:15 | لینک ثابت |

ساختمان ستون فقرات

استخوان بندی تنه مهره‌داران ، شامل ستون فقرات و قفسه سینه است. ستون فقرات (Vertebral Column) ، محور مرکزی بدن را تشکیل داده و در عقب ناحیه تنه و در خط وسط قرار گرفته و از قاعده جمجمه (Skull) شروع شده و در تمامی گردن و طول تنه امتداد دارد.

اطلاعات اولیه :

استخوانها و مفاصل ، روی هم اسکلت بدن را تشکیل داده و با کمک عضلات ، باعث ایجاد حرکت می‌شوند. استخوانها نوعی بافت همبند متراکم می‌باشند که سلولها و رشته‌های آن در ماده زمینه‌ای کلسیفیه شده‌ای به‌نام ماتریکس محصور شده‌اند. استخوان از مواد آلی و مواد معدنی تشکیل شده است. مواد آلی تقریبا 3/1 وزن استخوان را تشکیل داده و شبکه‌ای با خاصیت ارتجاعی در درون استخوان تشکیل می‌دهند. 3/2 باقیمانده ، از مواد معدنی از قبیل کلسیم و فسفر تشکیل یافته و سختی استخوان را باعث می‌شوند. استخوانها در بدن وظایف متعددی را بر عهده دارند.

ستون فقرات تکیه گاه محکم بدن است و بار سنگین سر ، دستها و تنه را که تقریبا 3/2 وزن تمام بدن است تحمل می‌کند. نخاع و ریشه‌هایی که از آن جدا می‌شوند طوری در داخل مهره‌ها قرار گرفته‌اند که هنگام حرکات طبیعی ستون فقرات هیچگونه آسیبی نمی‌بینند. به ناحیه پشتی ستون فقرات 12 دنده متصل می‌گردد که مانند دو چنگک از راست و چپ تا دور قلب ، ریه‌ها و قسمتی از اعضای درون شکم را فرا گرفته و آنها را حفاظت می‌کند.

فیزیولوژی ستون فقرات :

ستون مهره‌ها از 26 مهره استخوانی تشکیل شده است. این مهره‌ها طوری به هم وصل شده‌اند که یک ستون استخوانی را درست کرده اند. در داخل هر کدام از مهره‌ها سوراخ بزرگی وجود دارد. این سوراخها در طول ستون مهره‌ها مجرایی را تشکیل می‌دهند که نخاع ، یعنی طنابی که از مغز جدا می‌شود در داخل آن قرار گرفته است. اتصال مهره‌ها به یکدیگر بسیار دقیق است و آن چنان استحکامی به ستون مهره‌ها می‌دهد که وزن بدن را به راحتی تحمل می‌کند و به چپ و راست؛ جلو و عقب نیز خم می‌شود، و در همین حال نخاع را که ساختمان عصبی بسیار ظریف و مهمی است، در داخل خود محافظت می‌کند.

وقتی به ستون مهره‌ها از روبرو و یا از پشت نگاه می‌کنیم کاملا مستقیم است، یعنی هیچ انحرافی به اطراف ندارد؛ ولی وقتی از پهلو به آن نگاه می‌کنیم در آن پیچ و خم دیده می‌شود، یعنی در قسمت گردن و کمر به طرف داخل بدن فرو رفته و در ناحیه پشت و لگن برجسته است. این وضعیت باعث می‌شود که ستون مهره‌ها وزن بدن را خیلی بهتر تحمل کند و در عین حال، در موقع ایستادن انسان بتواند کنترل بدن خود را حفظ کند. ستون مهره‌ها در ناحیه گردن از 7 مهره ، در سینه از 12 مهره در قسمت کمر از 5 مهره و در ناحیه لگن از 2 مهره ، یعنی مهره‌های خاجی و دنبلانچه ، درست شده است.

سیر تحولی ساختار ستون فقرات در جانوران :

جانوران دو گروه هستند: بی‌مهره‌گان (Invertebrate) و طنابداران (Chordata). طنابدارن خود شامل 2 گروه هستند: طنابداران اولیه و طنابداران عالی یا مهره‌داران (Vertebrate).

ستون فقرات در طنابدارن اولیه :

نوتوکورد یک میله اسکلتی اولیه است که در سطح پشتی طنابداران اولیه ظاهر شده و از صفحات پهن شده‌ای تشکیل شده است که شامل سلومهای بزرگ است. این سلوم ترشحات ژلاتینی تولید می‌کنند که همانند غلافی در اطراف این سلومها قرار می‌گیرند و نوتوکورد حالت مقاوم پیدا می‌کند. به این ترتیب نوتوکورد به صورت میله باریک ، انعطاف پذیر ، نرم و مقاومی است که در قسمت پشتی جانور کشیده شده و شکل ابتدایی ستون فقرات را ایجاد می‌کند.

ستون فقرات در ماهیها :

نوتوکورد در مهره‌داران جای خود را به ستون فقرات غضروفی یا استخوانی می‌دهد. ستون فقرات که در ماهیهای غضروفی از جنس غضروف و در ماهیهای استخوانی از جنس استخوان است از مهره تشکیل شده است. هر مهره دارای یک جسم مهره‌ای است. در سطح پشتی هر مهره یک کمان عصبی دیده می‌شود. هر جسم مهره‌ای از 4 قطعه ساخته شده است که قطعات فوقانی کمانهای عصبی را ایجاد می‌کند. و قطعات پایین حامل دو جفت زایده هستند که دنده‌ها را ایجاد می‌کنند.

ستون فقرات در دوزیستان :

در دوزیستان ستون فقرات از مهره‌های جدا از هم تشکیل شده‌اند. مناطق مختلف در ستون مهره‌هایشان متمایز شده است. شامل مهره‌های گردن ، پشت ، ناحیه کمری ، ناحیه خاجی و ناحیه دمی. در ناحیه گردن فقط یک مهره به نام "اطلس" وجود دارد.

ستون فقرات در خزندگان و پرندگان :

در خزندگان ، اسکلت طرح عمومی مشابه دوزیستان را دارد. ناحیه گردن توسعه یافته و دارای دو تا مهره گردن به نام اطلس و آسه است. اتصال مهره‌های ستون فقرات طوری است که بتواند وزن سنگین جانور را تحمل کند. در پرندگان ، ساختار ستون فقرات نسبت به خزندگان تغییر زیادی نکرده است.

ستون فقرات درپستانداران :

در پستاندارن به خصوص انسان ، ستون فقرات بسیار تحول یافته است. که شامل 7 مهره گردنی ، 12 مهره پشتی ، 5 مهره کمری ، یک استخوان دنبالچه و یک استخوان خاجی شده است.

ساختمان ستون فقرات :

ستون فقرات یا ستون مهره‌ای یا "تیره پشت" یکی از مشخصات همه جانوران مهره‌دار است. ستون فقرات در انسان از 34 - 33 مهره استخوانی تشکیل یافته است که 24 عدد آنها آزاد و نسبت به یکدیگر متحرک هستند. 5 عدد آنها به هم متصل شده و استخوان خاجی را تشکیل می‌دهند. و 5 - 4 عدد از مهره‌ها نیز به یک قطعه استخوان به نام دنبالچه تبدیل شده‌اند. بنابراین تعداد مهره‌ها در افراد بالغ به 26 قطعه تبدیل می‌گردد.

شمارش مهره‌ها نیز از بالا به پایین صورت گرفته و از 5 قسمت تشکیل شده است: گردنی (Cervical) هفت مهره - پشتی یا سینه‌ای (Thoracic) دوازده مهره - کمری (Lumbar) پنج مهره - استخوان خاجی (Sacrum) یک مهره و استخوان دنبالچه‌ای (Coccygeal) یک مهره . طول ستون مهره‌ها در مردان 70 سانتیمتر و در زنان 60 سانتیمتر است و 4/1 طول یک ستون مهره‌ای رادیسکهای بین مهره‌ای تشکیل می‌دهند.

ساختمان یک مهره معمولی :

هر مهره از یک بخش قدامی (تنه) و یک بخش خلفی (قوس مهره‌ای) ساخته شده و سوراخ مهره‌ای در بین این دو بخش قرار دارد در مجموع هر مهره از قسمتهای زیر تشکیل شده است:

تنه مهره: دارای 5 سطح فوقانی ، تحتانی ، خلفی و طرفی است. سطح خلفی ، حد قدامی کانال نخاعی را می‌سازد و سطح فوقانی و تحتانی محل قرارگیری دیسک بین مهره‌هاست. تنه مهره در تحمل وزن بدن شرکت می‌نماید.
قوس مهره‌ای که از نخاع محافظت می‌کند و از قسمتهای زیر تشکیل شده است.
یک جفت پایه (Pedicle) که قسمتهای قدامی طرفی قوس مهره‌ای را تشکیل می‌دهد.
یک جفت تیغه (Laminae) که قسمتهای خلفی قوس مهره‌ای را بوجود می‌آورند.
هفت زایده که شامل 4 زایده مفصلی (2 تا فوقانی و 2 تا تحتانی) ، دو زایده عرضی و یک زایده شوکی می‌باشد.

مهره‌های آزاد :

مهره‌های آزاد شامل مهره‌های گردن ، مهره‌های پشت و مهره‌های کمری هستند. مهره‌های آزاد به استثنای مهره اول و دوم گردن ، دارای ساختمان مشابهی هستند. دو مهره اول گردن (مهره اطلس و مهره محوری) ، ساختمان خاص دارند. زیرا این دو باید ستون فقرات را با کاسه سر متصل سازند. مهره اول گردن به نام اطلس ، تنه ندارد و به جای آن یک قوس قدامی دیده می‌شود. در بالای این قوس از هر طرف یک حفره مفصلی برای دو برآمدگی استخوانی پس سری و در زیر آن دو زایده مفصلی برای اتصال به مهره دوم گردن (مهره محوری) وجود دارد. از تنه مهره دوم گردنی ، یک برآمدگی استخوانی به شکل دندان (زایده دندانی) به سمت بالا جدا می‌شود که با سطح درونی قوس قدامی اطلس دارای اتصالی مفصلی است.

استخوان خاجی (Sacrum) :

استخوان خاجی از 5 مهره که با یکدیگر جوش خورده‌اند، ساخته شده است. این استخوان جدار خلفی حفره لگن را تشکیل می‌دهد. شکل آن سه گوش و سطح قدامی آن قدری گود و سطح خلفی آن قدری برجسته است و از دو طرف به استخوان خاصره متصل می‌شود. اتصال استخوان خاجی با آخرین مهره کمر بوسیله دو زایده مفصلی فوقانی مهره‌ها صورت می‌گیرد.

استخوان دنبالچه (Coccygeal) :

این استخوان از 5 - 4 مهره کوچک به هم چسبیده تشکیل شده است که شکل مثلثی دارد و با رباطهای مفصلی به انتهای استخوان خاجی متصل است. دنبالچه در انسان ، منطبق با دم حیوانات پستاندار است که کوچک و بدون رشد مانده است.

مفاصل ستون فقرات :

مفصل بین استخوان پس سری و اولین مهره گردن ، حرکات سر را به پایین و بالا و راست و چپ ، ممکن می‌سازد. زایده دندانی مهره دوم گردن بوسیله یک رباط عرضی به سطح درونی قوس قدامی مهره اطلس متصل است که موجب حرکت و گردش سر می‌شود. در رفتگی این مفصل و پارگی رباط عرضی ، خطر فرو رفتن مهره دوم گردن به داخل نخاع و مرگ فوری را در بردارد.

قرصهای غضروفی :

اتصال مهره‌ها به یکدیگر بوسیله "قرصهای غضروفی" بین مهره‌ای و دو زایده مفصلی است. رباطهای سرتاسری و مشترک خلفی و قدامی باعث تحکیم آنها می‌گردد. تعداد قرصهای غضروفی بین مهره‌ای 23 عدد است. در ساختمان قسمت مرکزی این قرصهای غضروفی ، ماده ژلاتینی آبدار بکار رفته است. در نتیجه فشار و سنگینی وزن بدن روی قرصها ، آب ماده ژلاتینی آن به خارج فشرده شده، از ضخامت قرصها کاسته می‌شود. به این جهت است که شبها قد انسان پس از کار سنگین روزانه 2 سانتیمتر کوتاهتر می‌شود. قد انسان هنگام صبح ، پس از برخاستن از خواب ، بلندتر از دیگر مواقع روز است.

بیماریهای ستون فقرات :

شکستگی ستون مهره‌ای :

شکستگی جسم مهره یا قوس خلفی آن اغلب با خونریزی و تغییر مکان قطعات شکسته همراه است و در نتیجه ممکن است نخاع فشرده و له شود و یا قطع گردد که ضایعات عصبی حسی و یا حرکتی بسیار مهمی را ایجاد می‌کند. اگر ضایعه له شدن و یا قطع نخاع در ارتفاع پشتی و یا کمری باشد، هر دو پا از حرکت می‌افتد، رفلکسها از بین می‌رود و فلج شل عارض می‌گردد، کار مثانه و مقعد مختل شده و ادرار خود به خود و قطره قطره از مثانه خارج می‌شود.

پس از مدتی ، تونوس از دست رفته عضلات (قدرت انقباض عضلات) مجددا بر‌می‌گردد و حتی از میزان طبیعی بیشتر می‌شود و اندام مربوطه به حال انقباض دائم درمی‌آید. خلاصه فلج شل و به فلج سخت تبدیل می‌شود. اگر ضایعه در ستون مهره‌ای گردن باشد علاوه بر عوارض نامبرده در بالا ، هر دو اندام فوقانی نیز کم و بیش دچار اختلالات حسی و حرکتی خواهد شد. شکستگی و یا دررفتگی مهره اول خطرناک است، زیرا ممکن است به مرکز تنفس صدمه رسانده ، موجب مرگ فوری مصدوم گردد.

تغییر شکل ستون مهره‌ای :

دانش آموزی که در کلاس درس ساعتها روی نیمکت می‌نشیند، عضلات او در حالت سستی و استراحت بوده و تنفس او سطحی است، هوای کلاس نیز به علت زیادی شاگردان خفه و اکسیژن آن کم است و در نتیجه کودکان ضعیف و راشیتیسمی با پشت خمیده ، سینه مسطح و شانه‌های پایین افتاده ، به مرور زمان قوز پیدا می‌کنند. در خمیدگی ستون مهره‌ای و آشکار شدن قوز ، بندها و رباطهای سمت تحدب ستون فقرات بخصوص رباط مهره‌ای مشترک خلفی کشیده می‌شود و برعکس رباط مهره‌ای مشترک قدامی کوتاه می‌شود. اگر بیماری باز هم پیشرفت کند، به مرور از مقاومت جسم مهره در محل فشار کم می‌شود. کمی مقاومت جسم مهره موجب فرو رفتن قسمتی از قرص غضروفی بین مهره‌ای در استخوان مهره می‌گردد.

منبع:دانشنامه رشد

نوشته شده توسط سعید سراوکی در دوشنبه بیست و دوم بهمن 1386 ساعت 22:18 | لینک ثابت |

آندروفین و ورزش
يكى از تأثيرات ورزش، رهايى از افسردگى است. شما با ورزش ميزان و ترشح هورمونى به نام «Endorphins» را بالا مى بريد. اين هورمون كه مربوط به بافت عصبى است، توسط «هيپوتالاموس» ساخته مى شود و به كمك «هيپوفيز» به جريان خون وارد مى شود.

اما چگونه اندورفين باعث تغييرات خلق و خوى ما مى شود؟!

ـ همانطور كه ذكر شد، پس از ورزش اين هورمون توسط هيپوفيز وارد جريان خون مى شود.

ـ «اندورفين» وارد «اعصاب انتقال دهنده درد به مغز» مى شود.

ـ پس از آن به گيرنده هاى «تسكين دهنده درد» در «نورون» متصل مى شود. اين گيرنده ها مثل گيرنده هايى است كه داروهايى چون «مورفين» به آن اتصال پيدا مى كنند.

ـ «اندورفين» با تأثير بر روى «گيرنده هاى عصبى» مانع آزاد شدن مولكول هاى پيام رسان عصبى از پايانه عصب مى شود.
بنابراين هيچ پيام دردى به مغز نمى رسد. (به همين خاطر اين هورمون را بى حس كننده و تخفيف دهنده درد مى دانند).
همين اثر «اندورفين» بر بدن باعث حس خوشحالى و سرخوشى مى شود، درحالى كه درد را نيز كاهش مى دهد و فشارهاى عصبى را كم مى كند. با توجه به همين تأثير آن را مسكن طبيعى بدن مى نامند.

چگونه ورزش كردن باعث آزادسازى «اندورفين» مى شود؟

سطح بتا اندورفين خون (اين هورمون شامل ۴ نوع آلفا، گاما، سيگما و بتا است كه نوع اخير در زمان ورزش بالاترين ميزان را در پلاسماى خون دارد) در هنگام حركات ايروبيك (بيش از ۳۰ دقيقه پرداختن به حركات ورزشى) تا پنج برابر نسبت به زمان استراحت افزايش پيدا مى كند، البته اين نسبت از شخصى به شخصى ديگر با توجه به ميزان استمرار او در ورزش فرق مى كند.
جالب است بدانيد همان گونه كه بدن ما با مصرف مكرر داروهاى مسكن به نوعى مقاومت در مقابل آنها مى رسد و تحمل ما به اين مواد بالاتر مى رود وضعيت بدن و ميزان «اندورفين» هم تابع همين قانون است. هرچه بيشتر تمرين داشته باشيد و حركات ورزشى تان منظم تر و مرتب تر باشد، بدن شما به طور طبيعى در مقابل اين ماده مقاومت بيشترى نشان مى دهد و اينجاست كه بايد براى رسيدن به آن خوشحالى و سرخوشى شدت تمرينات را بالا ببريد تا بدن بتواند همان ميزان «اندورفين» را توليد كند.

خلاصه اينكه با كمى بالا پايين پريدن، دويدن، كوه پيمايى و... قادر خواهيم بود دوران جوانى و سرخوشى را طولانى تر كنيم.

مقاله ارسالی توسط:خانم مریم امینیان

نوشته شده توسط سعید سراوکی در جمعه نوزدهم بهمن 1386 ساعت 21:52 | لینک ثابت |

مرفین واثر آن دربدن

مقدمه:

سیر تورنر در سال 1805 مرفین را از تریاک بدست آورد از دورن به عنوان استخراج کننده مرفین یاد شده است مرفین ماده موثر و جز اساسی تریاک بوده و 7 تا 14 درصد آنرا تشکیل می‌دهد این ماده به صورت گرد سفید یا کرم و گاهی قرمز آجری و مایع بدون رنگ وجود دارد طعم آن تلخ بویی تند و زننده دارد چنانچه مرفین را در آزمایشگاههای مجهز از تریاک بدست آورند بصورت پودر سفید رنگ است این ماده را به شکل قرص یا محلول در آب مقطر و گرد در اختیار معتادان قرار می‌دهند مرفین به صورت تجربی و غیر آزمایشگاهی نیز توسط معتادان تهیه می‌شود که رنگ آن کرم یا قرمز آجری یا قهوه‌ای روش است.

از نظر خواص فارماکولوژی مرفین نیز مانند سایر ترکیبات تریاک یا ماده تضعیف کننده سیستم عصبی مرکزی می‌باشد و مصرف عمده آن برای اهداف پزشکی است از مرفین ، هروئین و هیدرومرفین که مسکن قویتری نسبت به خود مرفین هستند بدست می‌آید. تقریبا 10 تا 15 در صد از ترشحات گیاه خشخاش را مرفین تشکیل می‌دهند.

اثرات مرفین بر سلسله اعصاب مرکزی :

مغز انسان که مرکز پیچیده‌ترین واکنشهاست تدریجا اکنده از تجربیاتی می‌گردد که وی را قادر به زیستن می‌کند ورود مرفین (یا هروئین) کار دستگاه اعصاب را در سطوح گوناگون تغییر می‌دهد و در صورتی که این تغییر تداوم یابد آن دستگاه را به بدکاری مرفین و دائمی سوق خواهد داد که نتیجه آن در زندگی فردی ، خانوادگی و اجتماعی شخص منعکس خواهد گشت، مرفین بر دستگاه عصبی اثری پیچیده گذاشته و بعضی نقاط را تحریک و عمل بعضی دیگر را متوقف می‌کند بطور کلی می‌توان گفت مرفین اثر متوقف کننده و فرد نشاننده بر دستگاه اعصاب دارد و با تظاهراتی چون آرام بخشی ، خواب آلودگی ، تسکین درد ، پایین آمدن درجه حرارت بدن ، اثر ضد استفراغ دیرس و اثر فرونشانندگی بر دستگاه تنفس از طریق مراکز عصبی اما در عین حال مرفین اثرات تحریکی نیز بر دستگاه اعصاب مرکزی دارد چون تهوع ، استفراغ زودرس ، تنگ شدن مردمک چشم ، و انقباض عضلات روده‌ها...

اثر ضد درد مرفین :

مرفین دارای اثر ضد درد ویژه‌ای می‌باشد و تمام مشتقات آن نیز اعم از مصنوع نیمه مصنوع دارای این اثر انتخابی می‌باشند. مثلا تصور کنیم که سوزنی را در پوست فرو بریم یا جسم داغی را روی پوست بگذاریم. شخص احساس درد می‌کند و همزمان چهره‌اش وضعیت عاطفی خاصی به خود می‌گیرد که این عمل مربوط است به تحریک پوستی بوسیله انتهاهای اعصاب منتشره در پوست گرفته شده و از طریق نخاع به مغز می‌رود و در آنجا در نقاط بخصوصی با سایر نقاط مغز که بنحوی عواطف فرد را کنترل می‌کنند مرتبط می‌گردد.

این تحریک موجب بروز حالت عاطفی خاصی می‌گردد. مرفین بر روی گیرنده پوستی درد تاثیر چندانی ندارد و شخصی که مرفین به او تزریق شده ناتوان از درک تحریک نیست درک این تحریک ممکن است حتی کاهش نیابد و تنها واکنشهایی که پس از احساس درد تظاهر می‌کنند از بین روند به این معنی که شخص اظهار می‌کند که درد هنوز موجود است اما او احساس راحتی می‌کند پس می‌توان نتیجه گرفت که درک تحریک‌های پوستی ، بینایی ، شنوایی و ارتعاشات با مرفین از بین نمی‌رود بلکه در واکنش عاطفی درک درد تغییر حاصل می‌شود.

مرفین به دلایل خاصل بر دردهای مبهم بیشتر از دردهای غیر مبهم حمله‌ای موثر است. گواینکه که در مقادیر زیاد دردهای ناشی از انسداد مجاری ادرار یا گوارش را نیز تسکین می‌دهد برای ایجاد اثر ضد درد باید گفت که اثر بر سلسله اعصاب مرکزی است تغییری که مخدرها در آستانه درک درد ایجاد می‌کنند نمی‌تواند توجیه کننده اثر ضد درد آنها باشد. همچنین به علت آنکه در واکنش انتهای اعصاب محیطی و انتقال الکتریکی در اعصاب محیطی تغییری نمی‌شود از این عوامل نیز نمی‌توانند علت اثر ضد درد مرفین و سایر مخدرهای باشند. آنچه امروزه مطرح است نقاطی از تالاموس و سیستم لیمبیک می‌باشند که گیرنده‌های مخدرها در آنهاست.

اثر روانی مرفین :

از دیگر تاثیرات مرفین تغییر در هوشیاری و اندیشه است بدین معنا آگاهی فرد نسبت به خود و محیطش تغییر پیدا می‌کند چرت زدن ، ناتوانی در تمرکز فکر ، اشکال در فکر کردن ، خیره شدن ، کاهش تیز بینی و خماری در زمره علائم چنین حالتی هستند تنبلی و بی‌حرکتی پیامد استعمال مرفین می‌باشد.

اثرات مرفین بر مراکز تنفسی واقع در سلسله اعصاب مرکزی :

تنفس انسان با نظم معینی تحت عملکرد مراکزی که در بصل النخاع و پل دماغی واقعند صورت می‌گیرد از آنجا که گیرنده‌های مرفین از تعداد در نقاط مذکور و به نور یافت می‌شوند روشن است که مرفین اثر وقفه دهنده و فرونشاهنده بر مراکزی وارد که کنترل و نظم تنفس در اداره آنهاست حتی مقدار کم مرفین می‌تواند سبب بروز اختلالاتی در تعداد تنفس ، حجم هوای دم و بازدم و گاهی بی‌نظمی‌های خاص دیگر شود. اگر مرفین داخل رگ تزریق شود بعد از حدود هفت دقیقه اثرات فرونشاننده آن آشکار می‌شوند اما اگر همین مرفین عضلانی تزریق شود تقریبا سی دقیقه زمان برای ظهور اثراتش لازم خواهد بود. در صورت تزریق زیر جلدی ، حدود نود دقیقه طول خواهد کشید تا اختلالات تنفس بروز کند و البته اگر خوراکی مصرف شود باز هم مدت بیشتری لازم خواهد بود.

اثر مرفین بر مراکز کنترل عفونت غدد مترشحه داخلی در سلسله اعصاب مرکزی:

با تاثیر بر قسمت خلفی هیپوفیز باعث افزایش ترشح هورمون آ.اج (که از قسمت خلفی هیپوفیز ترشح می‌شود) و کاهش حجم ادرار را باعث می‌شود از نظر تاثیر بر قسمت قدامی هیپوفیز (آنتی بیوتیک) باعث مهار ترشح هورمون محرک غده فوق کلیوی و از نظر تاثیر بر غده تیروئید را کاهش می‌دهد. در تمامی هورمونهای محرک غده تناسلی بر اثر یک تزریق مرفین بر مراکز یا تزریقهای مداوم مهار شده و در نتیجه بی‌نظمی در قاعدگی ، نازائی و غیره ممکن است اتفاق بیفتد.

اثر مرفین بر مراکز کنترل کننده اندازه مردمک چشم :

مردمک چشم تحت کنترل اعصاب مرکزی در روشنایی زیاد ، تنگ و در تاریکی گشاد می‌شود و به این ترتیب موجود زنده را از نقطه نظر بینایی کمک می‌کند معرف مرفین باعث تنگ شدن مردمک در هر نوبت استفاده از مرفین اتفاق می‌افتد از این پدیده تنگ شده مردمک چشم و بوجود نیامدن تحمل می‌توان در جهات مختلف استفاده کرد مثلا می‌توان گفت که آیا شخص که در حال ترک اعتیاد است از مخدرها استفاده گردد اشاره یا نه.

اثر مرفین بر دستگاه قلب و عروق:

مرفین باعث کاهش فشار خون در عروق مغز نیز باعث گشادی و افزایش فشار مایع مغزی می‌گردد و مرفین و مشتقاتش در بیماران قلبی ریوی باید با احتیاط کامل استفاده شوند زیرا همین تغییرات اندک موجب مرگ می‌شوند.

اثر مرفین بر دستگاه گوارش :

مرفین بر معده باعث کاهش ترشح شیره معده و کم شدن حرکات معده و تاثیر در تخلیه محتویات معده به روده می‌شود که ترشح لوزالمعده و صفرا به داخل روده باریک کم شود نتیجه این تاثیرات تاخیر در تخلیه روده باریک ، جذب زیاد آب ، سو هضم و جذب مواد غذایی و یبوست می‌باشد.

اثر مرفین بر سایر دستگاهها :

مرفین بر مجاری ادرار و مثانه باعث احساس تکرار ادرار از یک سو و اشکال در دفع ادرار مرفین باعث گشاد شدن پوست ، تعریق و خارش می‌باشد. تاثیر مرفین بر هورمونهای جنسی انسان را ممکن است بطور عقیم شدن سوق دهد.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در پنجشنبه هجدهم بهمن 1386 ساعت 22:41 | لینک ثابت |

كراك: Crack مرگ خاموش
كرك (Crack) كه گاهي راك (Rock) نيز ناميده ميشود، ماده اي محرك است كه از تصفيه كوكائين به دست مي آيد و به اشكال مختلف تدخين (استنشاق دود) ميشود. و...

روی ادمه مطلب کلیک کنید
ادامه مطلب
نوشته شده توسط سعید سراوکی در پنجشنبه هجدهم بهمن 1386 ساعت 22:14 | لینک ثابت |

فتوسنتز

فتوسنتز (photosynthesis) از نظر لغوی به معنای تولید با استفاده از نور خورشید است. فتوسنتز شامل دو دسته واکنش است که هردو در کلروپلاستها صورت می‌گیرند. طی فتوسنتز انرژی و آب و اکسیژن تولید می‌شود.

دید کلی :

زندگی در روی کره زمین به انرژی حاصل از خورشید وابسته است. فتوسنتز تنها فرایند مهم بیولوژیکی است که می‌تواند از این انرژی استفاده کند. علاوه بر این بخش عمده‌ای از منابع انرژی در این سیاره ناشی از فعالیتهای فتوسنتزی انجام شده در این زمان یا در زمانهای گذشته می‌باشد. فعال‌ترین بافت فتوسنتزی گیاهان عالی مزوفیل برگ است. سلولهای مزوفیل دارای تعداد زیادی کلروپلاست هستند که حاوی رنگدانه‌های سبز ویژه‌ای به نام کلروفیل برای جذب نور می‌باشند.

در فتوسنتز انرژی خورشیدی برای اکسیداسیون آب ، آزاد کردن اکسیژن و نیز احیا کردن دی‌اکسید کربن به ترکیبات آلی و در نهایت قند بکار می‌رود. این مجموعه از کارها را واکنشهای نوری فتوسنتز می‌نامند. محصولات نهایی واکنشهای نوری برای ساخت مواد قندی مورد استفاده قرار می‌گیرد که به مرحله ساخت قندها واکنشهای تاریکی فتوسنتز گفته می‌شود. محل انجام واکنشهای نوری و تاریکی در داخل کلروپلاست متفاوت است.

img/daneshnameh_up/3/35/phothosynthesis.1.gif

رنگدانه‌های فتوسنتزی:

انرژی نور خورشید ابتدا بوسیله رنگدانه‌های نوری گیاهان جذب می‌شود. همه رنگدانه‌هایی که در فتوسنتز فعالیت دارند در کلروپلاست یافت می‌شوند. کلروفیلها و باکترو کلروفیلها که در بعضی از باکتریها یافت می‌شوند رنگدانه‌های رایج موجودات فتوسنتز کننده هستند. البته همه موجودات فتوسنتز کننده دارای مخلوطی از بیش از یک رنگدانه هستند که هر کدام عمل خاصی را انجام می‌دهند. از دیگر رنگدانه‌ها می‌توان به کاروتنوئیدها و گرانتوفیل اشاره کرد.

کلروپلاست محلی است که در آن فتوسنتز صورت می‌گیرد

برجسته‌ترین خصوصیت ساختمانی کلروپلاست ، سیستم فشرده غشاهای درونی است که به تیلاکوئید معروف است. کل کلروفیل در این سیستم غشایی که محل واکنش نوری فتوسنتز است قرار گرفته است. واکنشهای احیای کربن یا واکنشهای تاریکی در استروما (ناحیه‌ای از کلروپلاست که بیرون تیلاکوئید قرار گرفته است) صورت می‌گیرند. تیلاکوئیدها خیلی نزدیک به یکدیگر قرار دارند که به تیغه‌های گرانا موسومند.

مکانیزم جذب نور در گیرنده‌های نوری:

موجودات فتوسنتز کننده دارای دو مرکز نوری متفاوت هستند که پشت سر هم آرایش یافته‌اند و سیستمهای نوری 1 و 2 نامیده می‌شوند. سیستمهای گیرنده در رده‌های مختلف موجودات فتوسنتز کننده تفاوت قابل ملاحظه‌ای دارند. در صورتی که مراکز واکنش حتی در موجوداتی که نسبتا اختلاف دارند یکسان است. مکانیزمی که از آن طریق انرژی تحریک کننده از کلروفیل به مرکز واکنش می‌رسد، اخیرا به صورت انتقال رزونانس از آن یاد شده است. در این فرایند فوتونها به سادگی از یک مولکول کلروفیل دفع و توسط مولکول دیگر جذب نمی‌شوند. بیشتر انرژی تحریک کننده از طریق فرایند غیر تشعشعی از یک مولکول به مولکول دیگر منتقل می‌شود.

یک مثال مناسب برای درک فرایند انتقال رزونانس ، انتقال انرژی بین دو رشته سیم تنظیم شده (کوک) است. اگر یکی از رشته‌ها ضربه بخورد و درست نزدیک دیگری قرار گیرد رشته تنظیم شده دیگر مقداری انرژی از اولی دریافت نموده و شروع به ارتعاش می‌کند. کار آیی انتقال انرژی بین دو رشته تنظیم شده به فاصله آنها از یکدیگر ، جهت‌گیری نسبی آنها و نیز تواترهای ارتعاشی بستگی دارد که مشابه انتقال انرژی در ترکیبات گیرنده است.

واکنشهای نوری فتوسنتز :

موجودات فتوسنتز کننده از طریق اکسید کردن آب به مولکول اکسیژن و احیای نیکوتین آمید آدنین دی نوکلئوتید فسفات ،‌ الکترون را به صورت غیر چرخه‌ای منتقل می‌کنند. بخشی از انرژی فوتون از طریق اختلاف PH و اختلاف پتانسیل الکتریکی در دو طرف غشای فتوسنتزی به صورت انرژی پتانسیل شیمیایی (آدنوزین تری فسفات) ذخیره می‌شود. این ترکیبات پر انرژی انرژی لازم برای احیای کربن در واکنشهای تاریکی فتوسنتز را تامین می‌کنند.

واکنشهای تاریکی فتوسنتز:

واکنشهایی که باعث احیای دی‌اکسید کربن به کربوهیدرات می‌شوند موجب مصرف نیکوتین آمید آدنین دی نوکلئوتید فسفات و آدنوزین تری فسفات می‌گردند. این واکنشها به واکنشهای تاریکی فتوسنتز معروف هستند زیرا مستقیما به نور نیاز ندارند. مکانیزم انجام این واکنشها در گروههای مختلف گیاهی متفاوت است و میزان بازده حاصل هم متفاوت خواهد بود.

چشم انداز :

اخیرا در مجامع بین‌المللی بحثهایی راجع به اعتبار پیشگوییهای مربوط به اثر جنگ هسته‌ای بر بیوسفر به میان آمده است. برخی مطالعات پیشگویی می‌کنند که جنگهای هسته‌ای ابرهای عظیمی از گردو غبار را بوجود می‌آورند که قادرند ماهها جلوی تابش خورشید را بگیرند که به این پدیده زمستان هسته‌ای گفته می‌شود. آنچه مسلم است در غیاب خورشید پوششهای طبیعی و گیاهان زراعی از بین خواهند رفت و از هم پاشیدگی زنجیره غذایی نتایج مصیبت باری را به دنبال خواهد داشت. این موارد بر این واقعیت تاکید دارند که فتوسنتز بدون وجود نور ممکن نیست و فرایند فتوسنتز رمز وجود حیات بر روی کره زمین است .

منبع:دانشنامه رشد

نوشته شده توسط سعید سراوکی در پنجشنبه هجدهم بهمن 1386 ساعت 22:5 | لینک ثابت |

گیاهان ومهندسی ژنتیک

مهندسی ژنتیک ، شامل تکنیکهایی مانند جدا سازی ، خالص سازی ، وارد کردن و تظاهر یک ژن خاص در میزبان برای بروز صفت خاص یا تولید محصول مورد نظر است. گیاهانی که تحت تاثیر مهندسی ژنتیک قرار گرفته‌اند و ژنهای اضافی وارد ژنوم آنها شده، ترانس ژن نام دارند.

گیاهان نه تنها اهمیت بسزایی در کشاورزی دارند، بلکه بعضی از گیاهان زینتی و دارویی ارزش اقتصادی بالایی دارند. امروزه از کدئین ، کیتین و دیگوکسین گیاهانی برای ضد درد ، ضد مالاریا و ضد التهاب قلب استفاده می‌شود. با توجه به گسترش علم تکثیر مریستم در جوانه ، نوک ریشه ، گرهک در زمینه تولید پروتئینهای جانوری مانند زنجیره سبک ایمونوگلوبین‌ها ، انسولین ، آلبومین سرم انسانی و ... گامهایی برداشته شده است.

برای جدا کردن ژنها و انتقال آنها به گیاهان وجود یک بانک ژن ضروری است. بدین منظور امروزه بسیاری از ژنهای گونه‌های مطلوب کشاورزی در بانکهای ژن به صورت کلون شده ، نگهداری می‌شود و سپس در مواقع مورد نیاز ژنها به داخل گیاهان تزریق شده و گیاهان ترانس ژن تولید می‌شود. تاکنون بیش از هزاران گونه گیاهی ترانس ژن تولید شده است. در کشورهای اروپایی استفاده از گیاهانی ترانس ژن به دلیل مخالفت نسلهای جدید و تعداد بالای طرفداران محیط زیست فوق‌العاده محدود است.

تاریخچه:

استفاده از گیاهان ترانس ژن از سال 1984 گسترش قابل ملاحظه‌ای یافته است. در این سال گروه تحقیقاتی در دانشگاه بلژیک زیر نظر پروفسور مونتاگو و در آلمان زیر نظر پروفسور شل موفق به انتقال ژن به سلولهای گیاهی با استفاده از پلاسمیدهای یک گونه باکتری به نام آگروباکتریوم گردیدند.

تولید گیاه از طریق کشت سلولی :

تولید گیاه از طریق کشت سلولی از نظر مهندسی ژنتیک اهمیت زیادی دارد. وقتی گیاه زخمی شود، تکه‌ای از بافت نرم اطراف آن را فرا می‌گیرد که به آن کالوس می‌گویند. اگر قطعه‌ای از این بافت نرم را در محیط کشت همراه با مواد غذایی و هورمونهای گیاهی قرار دهیم، سلولها تقسیم می‌شوند و یک توده سازمان نیافته‌ای از سلولهای تمایز نیافته به نام کالوس ، ایجاد می‌کنند که به این روش کشت کلونی گفته می‌شود.

سلولی از این کشت را می‌توان انتخاب کرد و به محیط کشت جدید انتقال داد. سلولهای موجود در کالوس قادر به دریافت DNA نمی‌باشند، چون دیواره آنها حاوی سلولز است. ولی اگر با آنزیم سلولاز دیواره را از بین ببریم، پروتوپلاست بدست می‌آید. پروتوپلاست قادر به جذب DNA نوترکیب می‌باشد و در ضمن قادر به رشد در محیط مناسب و تبدیل به گیاه کامل نیز می‌باشد.

ساختن گیاهان دو رگه با استفاده از ادغام پروتوپلاستی:

برای ایجاد تغییرات ژنتیکی مطلوب در گیاهان بطور کلی دو روش غیر از آمیزش جنسی گیاهان وجود دارد. روش اول انتقال مستقیم DNA به درون پروتوپلاست است. این روش ساده‌تر است و برای خود محاسن و معایبی دارد. به عنوان مثال در بعضی گیاهان به ویژه تک لپه‌ایها بکار گیری حاملهای بیان ژن ، نتایج رضایت بخشی ارائه نمی‌دهد.

در روش دوم ، هنگامی که پرتوپلاستهای دو سلول دیپلوئید باهم ترکیب می‌شوند، یک سلول تتراپلوئید بدست می‌آید، در حالی که در بعضی از گیاهان می‌توان از دانه گروه آنها سلول هاپلوئید تولید کرد و با الحاق چنین پروتوپلاستهای هاپلوئیدی امکان تولید گیاه دیپلوئیدی وجود دارد. شاید بدین طریق بتوان گیاهانی را که از نظر ناسازگاری جنسی دو رگه نمی‌شوند، از طریق الحاق پروتوپلاستی گیاه دو رگه بارور ایجاد کرد.

نقش آگروباکتر و پلاسمید Ti در ایجاد تومور تاجی :

از میان گروهی از باکتریهای خاک که به عنوان آگروباکتریوم شناخته شده‌اند، چندین گونه وجود دارد که می‌توانند گیاهان را عفونی کنند و سبب ایجاد تاول تاجی در گیاهان شوند. در این حالت یک توده یا کالوس از بافت توموری که در یک حالت غیر تمایزی در محل عفونت رشد می‌کند، ظاهر می‌شود.

هنگامی که سلولهای تاول تاجی درون محیط کشت قرار گیرند، آنها جهت تشکیل یک کشت کالوسی حتی عاری از هورمونهای گیاهی ، رشد می‌کنند. هنگامی که سلولهای تاول تاجی بوسیله آگروباکترویوم به صورت تومور در آمده باشند، حتی اگر تمام آگروباکترویوم را توسط مواد ضد میکروب از سطح گیاه حذف کنیم، سلولهای گیاهی به صورت تومور باقی می‌مانند. القاء تومور تاجی در گیاه توسط پلاسمید باکتری آگروباکتریوم صورت می‌گیرد که به داخل گیاه منتقل می‌گردد.

پلاسمید Ti در آگروباکتریوم :

پلاسمید Ti مولکولهای حلقوی هستند که دارای بخشهای مختلفی می‌باشند. قسمتی از آن به نام T-DNA وارد گیاه می‌شود، وظیفه T-DNA در داخل گیاه تولید هورمونهای اکسین و سیتوکینین است که باعث رشد تومور مانند قسمت زخم خورده گیاه می‌شوند. همچنین T-DNA یک اسید آمینه غیر ضروری برای گیاه به نام اوپین می‌سازد که این ماده به عنوان منبع ازت ، مورد استفاده خود آگروباکتریوم قرار می‌گیرد.

موتانهای پلاسمید Ti :

با توجه به اینکه کروموزم باکتری نیز در ارتباط با برقراری رابطه میان آگروباکتریوم و گیاه نقش دارد، ولی از طریق هیبریداسیون و موتانهای فاقد پلاسمید Ti نشان داده شده است که قدرت ایجاد تومور تاجی وابسته به پلاسمید Ti است. آگروباکتریومی که فاقد پلاسمید Ti باشد، بیماری تاول تاجی ایجاد نمی‌کند. اگر توسط ترانسپوزون‌ها در توالی T-DNA تغییر بوجود آید، یا اوپینها سنتز نمی‌شوند، اما گال بوجود می‌آید و یا تومور القا نمی‌شود، این مطلب نمایانگر آن است که توالی T-DNA در ایجاد تومور موثر است.

انتقال DNA به گیاه از طریق شوک الکتریکی:

با توجه به اینکه آگروباکتریوم فقط سلولهای دو لپه‌ای را آلوده می‌کند، در سلولهایی مانند گندم ، برنج و ذرت از طریق شوک الکتریکی برای انتقال DNA به درون سلول استفاده می‌شود. برای استفاده از الکتروپوریشن به سلول گیاهی احتیاج به پروتوپلاست است، ولی تولید گیاه کامل از پروتوپلاست تک لپه‌ای مشکل است و در واقع اگر DNA مستقیما به سلول تزریق شود بهتر است، علاوه بر این از طریق تزریق DNA توسط تفنگ ذره‌ای می‌توان DNA را وارد سلولهای حاوی دیواره نمود.

کاربردهای انتقال ژن به گیاهان:

از مهمترین اهداف انتقال ژن به گیاهان می‌توان موارد زیر را ذکر کرد.

ایجاد مقاومت در برابر حشرات
تولید بازدارنده پروتئینازها در برابر حشرات
تولید گونه‌های مقاوم به قارچها
مقابله با ویروسها
تولید گیاهان مقاوم به علف کشها
تولید گیاهان مقاوم به استرس

چشم انداز :

تاکنون آزمایشات متعددی برای ایجاد گیاهان ترانس ژنتیک از طریق پلاسمید Ti باکتری آگروباکتریوم و یا از طریق تفنگ ذره‌ای بکار برده‌اند و دانشمندان در فکر تولید انترفرون در گیاهان و در کشت سلول گیاهی هستند و از طرف دیگر تولید گیاهان برتر و با محصولات بیشتر یکی دیگر از اهداف مهندسی ژنتیک گیاهی می‌باشد.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در پنجشنبه هجدهم بهمن 1386 ساعت 21:59 | لینک ثابت |

ساختمانDNA
کشف ماده‌ای که بعدها DNA نام گرفت در سال 1869 بوسیله فردیک میشر انجام شد. این دانشمند هنگام مطالعه بر روی گویچه‌های سفید خون ، هسته سلولها را استخراج کرد و سپس بر روی آن محلول قلیایی ریخت. حاصل این آزمایش ، رسوب لزجی بود که بررسیهای شیمیایی آن نشان داد، ترکیبی از کربن ، هیدروژن ، اکسیژن ، نیتروژن و درصد بالایی از فسفر می‌باشد. میشر این ماده را نوکلئین نامید. زمانی که ماهیت اسیدی این ماده مشخص گردید، نام آن به اسید دزاکسی ریبونوکلئیک تغییر یافت.

ساختمان رشته‌ای DNA :

سرعت پیشرفت تعیین ساختمان DNA بسیار کند بوده است. در سال 1930 کاسل و لوین دریافتند که نوکلئین در واقع اسید دزوکسی ریبونوکلئیک است. برسیهای شیمیایی آن مشخص کرد که زیر واحد تکرار شونده اصلی DNA ، نوکلئوتید می‌باشد که از سه قسمت تشکل شده است. یک قند پنتوز (2- دزوکسی D- ریبوز) ، یک گروه 5-فسفات و از یکی چهار باز آلی نیتروژن‌دار حلقوی آدنین (A) ، گوانین (G) ، سیتوزین (C) و تیمین (T) تشکیل شده است.

از این چهار باز دو باز آدنین و گوانین از بازهای پورینی و دو باز سیتوزین و تیمین از بازهای پیریمیدینی می‌باشند. به مجموعه قند و باز آلی نوکلئوزید گفته می‌شود. گروه فسفات می‌تواند به کربن3 و یا5 متصل شود. به مجموع نوکلئوزید و گروه فسفات متصل به آن نوکلئوتید می‌گویند. با توجه به اینکه یون فسفات می‌تواند هم به کربن 3 و هم به کربن5 متصل شود.

پس دو نوکلئوتید از طریق یک پیوند فسفودی استر بهم متصل می‌شوند. به این صورت که گروه هیدروکسیل یک نوکلئوتید با گروه فسفات نوکلئوتید دیگر واکنش داده و پیوند فسفودی استر را بوجود می‌آورد. از آنجایی که پیوند فسفودی استر ، کربنهای3 و5 دو قند مجاور را بهم متصل می‌کند، این پیوند را پیوند5-3 فسفودی استر نیز می‌نامند. یک زنجیره در اثر اتصال پشت سر هم تعدادی2-دزوکسی ریبونوکلئوتید بوسیله پیوندهای دزوکسی ریبونوکلئوتید تشکیل می‌شود.

تمامی نوکلئوتیدها در یک زنجیره پلی نوکلئوتیدی دارای جهت یکسان می‌باشند. به این صورت که نوکلئوتید انتهایی در یک سمت زنجیره دارای یک گروه5 آزاد و نوکلئوتید انتهایی در سمت دیگر زنجیره دارای یک گروه3 آزاد می‌باشد. بنابراین زنجیره پلی نوکلئوتیدی دارای جهت بوده و این جهت را به صورت5--->3 نشان می‌دهند. بنابراین اگر در نوکلئوتید ابتدایی کربن5 در بالای حلقه پنتوز و کربن3 در زیر آن باشد، در تمامی نوکلئوتیدهای بعدی زنجیره کربن 5 در بالای حلقه پنتوز جای خواهد داشت.

نتایج حاصل تا سال 1950 :

DNA یک پلیمر رشته‌ای متشکل از واحدهای2- دزوکسی اسید ریبونوکلئیک می‌باشد که بوسیله پیوندهای فسفودی استر5-3 به هم متصل شده‌اند.
DNA حاوی چهار زیر واحد dc و dG و dT و dA می‌باشد.
مقادیر متوالی dT و dA با یکدیگر و dc و dG نیز با یکدیگر مساوی می‌باشند.

مارپیچ دو رشته‌ای DNA :

در سال 1953 در ساختمان سه بعدی DNA ، بوسیله واتسون و کریک کشف شد. واتسون و کریک با استفاده از مطالعات تفرق اشعه ایکس ، رشته‌های DNA که بوسیله فرانکلین و ویلکینز تهیه شده بود و همچنین ساختن مدلها و استنباطهای مشخصی ، مدل فضایی خود را ارائه دادند و در سال 1962 واتسون و کریک و ویلکینز به خاطر اهمیت کشف ساختمان DNA به صورت مشترک جایزه نوبل دریافت کردند.

مدل پیشنهادی آنان چنین بود. DNA یک مارپیچ دو رشته‌ای است که رشته‌های آن به دور یک محور مرکزی ، معمولا به صورت راست گرد پیچ می‌خورند. طبق مدل واتسون و کریک ، ستونهای قند - فسفات همانند نرده‌های پلکان به دو قسمت خارجی بازهای آلی پیچیده و به این ترتیب در معرض محیط آبکی داخل سلول هستند و بازهای آلی که خاصیت آبگریزی دارند، در داخل مارپیچ قرار می‌گیرند. هنگام تشکیل مارپیچ رشته‌ها به صورت موازی متقابل قرار می‌گیرند.

یعنی اگر جهت یک رشته3<--5 باشد، رشته دیگر 5<--3 خواهد بود. پیوندهای هیدروژنی بین آدنین از یک رشته با باز تیمین رشته مقابل و باز گوانین یک رشته با سیتوزین رشته مقابل بوجود می‌آیند. گر چه از نظر اندازه هر باز پورینی می‌تواند در مقابل یک باز پیریمیدین قرار بگیرد. ولی به دلیل وجود گروههای شیمیایی روی بازهای G و C و T و A پیوندهای هیدروژنی مناسب فقط بین C - G و T - A برقرار می‌شود و ایجاد پیوند بین T - G و C- A ممکن نیست.

واکنشهای توتومریزاسیون:

اتم هیدروژن در بازهای آلی می‌تواند روی اتمهای نیتروژن و یا اکسیژن حلقه جابجا شود. این تغییر موقعیت هیدروژن روی حلقه باز را توتومریزاسیون می‌گویند. توتومریزاسیون در بازهای آدنین سیتوزین باعث تبدیل فرم آمینی به فرم ایمنی و در مورد بازهای تیمین و گوانین باعث تبدیل فرم کتونی به فرم انولی می‌شود.

در شرایط فیزیولوژیکی ثابت تعادل واکنش توتومریزاسیون بیشتر به سمت اشکال آمینی و کتونی می‌باشد. این حالت پایدار پروتونی ، الگوی تشکل پیوندهای هیدروژنی بین بازها را تعیین می‌نماید، بطوری که بازهای T و A با تشکیل دو پیوند هیدروژنی و بازهای G و C با سه پیوند هیدروژنی با هم جفت می‌شوند. C و A و همچنین T و G نمی‌توانند با هم جفت شوند.

زیرا در این بازها اتمهای هیدروژن هر دو در یک موقعیت قرار دارند و امکان ایجاد پیوند هیدروژنی وجود ندارد. به دلیل اینکه در رشته‌های DNA همواره باز A مقابل T و باز G مقابل C قرار دارد، این دو رشته را مکمل می‌نامند. بنابراین توالی موجود در یک رشته DNA ، توالی رشته مقابل را تعیین می‌کند. مکمل بودن دو رشته DNA ، اساس عمل همانند سازی DNA است.

نوشته شده توسط سعید سراوکی در یکشنبه هفتم بهمن 1386 ساعت 21:56 | لینک ثابت |